نفرکتومی کلیه چیست و چه عوارضی دارد؟

آخرین بروزرسانی: 26 تیر 1402

در این مقاله می خوانید

نفرکتومی، نوعی جراحی برای برداشتن کلیه است. جراح ممکن است برای برداشتن بخشی از کلیه شما عمل نفرتکومی جزئی انجام دهد و یا برای خارج کردن تمام کلیه، عمل نفرکتومی کامل انجام دهد. اگر شما بیماری کلیوی یا به سرطان کلیه  مبتلا هستید، نفرکتومی می تواند جان شما را نجات دهد.

نفرکتومی چیست؟

نفرکتومی، نوعی جراحی برای برداشتن کلیه است. در نفرکتومی دوطرفه، هردو کلیه خارج می شوند. در موارد سرطان کلیه، نفرکتومی می تواند یک عمل نجات بخش باشد. اگر شما به منظور اهدای کلیه عمل نفرکتومی انجام می دهید، کلیه ی اهدایی شما می تواند جان نفر دیگر را نجات دهد. اکثر افراد با یک کلیه نیز می توانند به خوبی زندگی کنند. 

دو نوع عمل نفرکتومی وجود دارد:

1_ نفرکتومی جزئی

در این روش جراح فقط بخش آسیب دیده کلیه را خارج می کند. شما ممکن است تحت عمل نفرکتومی جزئی باز و یا نفرکتومی جزئی رباتیک یا لاپاروسکوپی قرار گیرید.

2_ نفرکتومی کامل

در این روش جراح تمام کلیه را برمی دارد. جراح همچنین ممکن است بخشی از حالب را در رویکردی به نام نفرویورترکتومی بردارند, همچنین ممکن است بخشی از غدد آدرنال فوق کلیوی را بردارند. این جراحی ممکن است به صورت عمل باز و یا به روش رباتیک یا لاپاروسکوپی انجام شود.

تفاوت میان لاپاروسکوپی نفرکتومی و عمل باز چیست؟

جراحان از دو روش مختلف برای نفرکتومی استفاده می کنند. نفرکتومی لاپاروسکوپی از یک ابزار کوچک با یک دوربین (لاپاروسکوپ) استفاده می کند و چندین برش ریز ایجاد می کند. در لاپاروسکوپی با کمک روبات، یک روبات جراحی توسط جراح کنترل می شود تا این ابزارهای کوچک را حرکت دهد. 

در مقابل، در نفرکتومی باز از یک برش بزرگ استفاده می شود، جراحان مستقیماً داخل بدن را می بینند و از دوربین استفاده نمی کنند. در روش نفرکتومی با استفاده از لاپاروسکوپی ممکن است به بستری بیمارستان کوتاهتری نیاز باشد و دوران ریکاوری آن سریعتر باشد. گرچه، اگر جراحی لاپاروسکوپی قابل انجام نباشد، جراحان ممکن است جراحی باز را انتخاب کنند.

برخی از افراد ممکن است به بی حسی طولانی به خوبی پاسخ ندهند. همچنین افراد دیگر ممکن است تومورکلیه بزرگی داشته باشند و به همین دلیل این روش های کم تهاجمی انتخاب مناسبی برای آنها نیست. در چنین مواردی، عمل باز می تواند ایمن تر باشد. 

چرا عمل برداشتن کلیه یا نفرکتومی انجام می شود؟

رایج ترین دلیل برای انجام نفرکتومی، برداشتن تومور از کلیه است. یک تومور کلیه ممکن است سرطانی و یا خوش خیم باشد. برخی از افراد ممکن است به این دلیل به نفرکتومی نیاز داشته باشند که کلیه آنها منبع عفونت های مکرر می باشد و یا دیگر عملکرد خوبی نداشته باشد. جراح همچنین از جراحی های نفرکتومی برای برداشتن کلیه سالم به منظور اهدای کلیه استفاده می کنند.

مشخصات درد کلیوی از زبان دکتر ناطق:

آیا من به هر دو کلیه نیاز دارم؟

اکثر افراد با دو کلیه متولد می شوند، اما شما می توانید با یک کلیه سالم نیز زندگی کنید. اگر هر دو کلیه شما برداشته شوند، شما برای زنده ماندن به پیوند کلیه یا دیالیز نیاز پیدا خواهید کرد. دیالیز به درمانی گفته می شود که عملکردهای کلیه را به عهده می گیرد.

اقدامات قبل از انجام نفرکتومی کلیه 

قبل از جراحی کلیه، پزشک شما دستورالعمل هایی را در مورد نحوه آماده سازی به شما ارائه می دهد. شما باید در روز قبل از جراحی مصرف داروهای خاصی مانند رقیق کننده های خون را قطع کنید. جراح به احتمال زیاد به شما آموزش می دهد که شب قبل از عمل، از خوردن و آشامیدن خودداری کنید.

چند روز قبل از عمل، شما باید آزمایش خون دهید. این آزمایش نوع خون شما و احتمال نیاز به انتقال خون را نشان می دهد و همچنین عملکرد پایه کلیه را تعیین می کند.

در طول نفرکتومی چه اتفاقی می افتد؟

جراح ممکن است از عمل لاپاروسکوپی یا جراحی باز استفاده کند. قبل از هرکدام از روش ها، شما بیهوشی عمومی دریافت می کنید تا هیچ چیزی را در طول عمل احساس نکنید. 

1_ مراحل انجام نفرکتومی با لاپاروسکوپ

در طول نفرکتومی لاپاروسکوپی، جراح شما:

2_ مراحل انجام نفرکتومی با جراحی باز 

جراح شما در طول نفرکتومی باز اقدامات زیر را انجام می دهد:

بعد از نفرکتومی چه اتفاقی می افتد؟

بعد از جراحی شما باید یک الی پنج روز در بیمارستان بستری شوید. مدت زمان بستری شدن شما در بیمارستان بستگی به نوع نفرکتومی انجام شده دارد. تیم پزشکی، فشار خون، الکترولیت ها و سطوح مایعات بدن شما را اندازه گیری می کند. معمولاً، چند روز بعد از جراحی شما باید از یک سوند ادراری استفاده کنید. 

در ابتدا، جای برش درد خواهد داشت و شما همچنین ممکن است مقداری بی حسی را احساس کنید. در صورت لزوم، تیم مراقبت پزشکی می تواند به شما در کنترل درد کمک کند. از آنجا که برش شما نزدیک به دیافراگم، عضله زیر ریه ها خواهد بود، ممکن است نفس عمیق کشیدن برای شما سخت باشد. در این صورت، انجام تمرینات تنفس دیافراگمی برای پیشگیری از ذات الریه یا عفونت ریه ها بسیار مهم است.

معایب احتمالی نفرکتومی

تمام جراحی ها مقداری خطر عفونت را به دنبال دارند. اگر شما در کلیه ی باقیمانده ی خود مشکلی دارید، ممکن است دچار نارسایی کلیوی شوید. 

زمان ریکاوری بعد از نفرکتومی چقدر است؟

بعد از رفتن به خانه شما ممکن است بتوانید یک یا دو هفته بعد فعالیت های سبک را شروع کنید. حداقل شش هفته بعد از عمل، از برداشتن اجسام سنگین یا فعالیت فیزیکی شدید باید خودداری کنید. بعد از شش هفته، باید آزمایش خون انجام دهید تا عملکرد کلیه باقیمانده بررسی شود. 

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنم؟

در صورت تجربه ی هر یک از علائم زیر با اورژانس تماس بگیرید:

بعد از برداشتن کلیه زندگی من چه تغییری ممکن است پیدا کند؟

افرادی که فقط یک کلیه دارند بعداز نفرکتومی برای بررسی عملکرد کلیه خود نیاز به مراقبت مداوم دارند. شما حداقل سالی یک بار به آزمایش بررسی ادرار و آزمایشات خون نیاز خواهید داشت. همچنین، از انجام فعالیت هایی که خطر آسیب کلیوی را افزایش می دهند باید خودداری کنید. برای مثال شما باید از انجام ورزش های تماسی مانند هاکی، فوتبال یا کشتی پرهیز کنید.

دکتر شهریار ناطق، جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری 

به اشتراک گذاری

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کند و طبق قوانین امکان تجویز دارو وجود ندارد.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
پرسش از دکتر