روش های درمان بیضه نزول نکرده در کودکان

بیضه در اوایل جنینی بخشی از قسمت میانی حفره شکم و پشت پرده صفاق(در نزدیكی كلیه ها) را اشغال می کند، با افزایش سن جنین، بیضه نزول كرده بطوریكه در ماه ٧ جنینی در حفره لگن و در ماه ۹ جنینی داخل کیسه ی بیضه مستقر می شود.

هر مشکل و مانعی در مسیر پایین آمدن بیضه، می تواند باعث ایجاد بیماری بیضه نزول نکرده شود. به هر کیسه بیضه ی خالی، بیضه نزول نكرده، کریپتورکیدیسم(Cryptorchidism) و یا نهان بیضگی می گویند، که یکی از شایع ترین ناهنجاری های غدد ترشح کننده داخلی جنس مذکر می باشد. به علاوه اولین عمل شایع جراحی ارولوژی اطفال است و این اهمیت این بیماری را نشان می دهد.

میزان بروز بیماری بیضه نزول نکرده در نوزادان نارس ۳۰% و در نوزادان رسیده ۳/۴ % می باشد که این آمار نشان می دهد تولد زود هنگام بر این بیماری اثر دارد.
تحقیقات نشان می دهد که بعد از تولد نیز این نزول ادامه پیدا می کند، که بیشترین نزول در سال اول زندگی و در ۳ ماه اول می باشد برای همین ما جراحی را بعد یک سالگی انجام میدهیم که فرصت نزول به بیضه داده شود.

قابل توجه است که بیماری نزول نکرده در سمت راست شایع تر است، زیرا بیضه نزول نکرده یكی از ریسك فاكتورهای عمده در ایجاد سرطان بیضه میباشد و میزان بروز سرطان بیضه در سمت راست بیشتر از سمت چپ است.

نهان بیضگی

علل نهان بیضگی

# علل ژنتیکی یا ارثی

در بعضی از  افرادی که بیماری بیضه نزول نکرده داشتند، کروموزوم های غیر طبیعی دیده شده است.

# ایاتروژنیک

که می تواند به دنبال عمل فتق در کوچکی و در اثر غفلت جراح باشد.

# علل مکانیکی

که از آنها می توان به چسبندگی های داخل شکم، مشکل در ساختار بیضه و ناهنجاری های مجرا و … اشاره کرد.

# اختلال در هورمون های جنسی (آندروژن ها)

هورمون های جنسی از جمله تستوسترون و دی هیدروتستوسترون برای نزول بیضه لازم می باشند. هر گونه كمبود در سطح هورمون های مردانه میتواند منجر به بیماری بیضه نزول نکرده شود.

# مهار کننده مولرین

یک ماده است که از سلول های جنینی ساخته می شود و برای نزول لازم می باشد. كمبود این ماده سبب عدم نزول مناسب بیضه میشود.

# استروژن

بر خلاف تستسترون، زیادی استروژن سبب بیماری بیضه نزول نکرده شود.

# دسندین

دسندین که از بیضه ترشح می شود و بر نزول بیضه موثر است. از علل دیگر آن میتوان به گوبرناکولوم، عصب ژنیتوفمورال، اپی دیدیم، فشار داخل شکم و … اشاره کرد.

در ۵% نهان بیضگی ها، حقیقتا بیضه در جای درستی واقع نشده است، نه عدم نزول حقیقی.

طبقه بندی نهان بیضگی واقعی

✔ داخل شکمی

✔ در كانال

✔ بالای کیسه ی بیضه

✔ بیضه ی غیر قابل لمس

همانگونه كه در تصویر زیر ملاحظه می كنید قسمت عمده موارد بیضه نزول نكرده در قسمت انتهایی كانال اینگوئینال و قسمت فوقانی كیسه بیضه می باشد.

بیضه نزول نکرده

بیضه ای که غیر قابل لمس است می تواند به علت داخل شکم بودن، غایب بودن، کوچک شدن و آتروفی شدن در معاینه پنهان شود.

معاینه

برای معاینه کودک، پزشکان با صبر و حوصله و با دست گرم معاینه ی کودک را شروع می کنند. پزشکان دمای اتاق را مناسب و بالا می برند، گاهی پزشکان از وان آب گرم نیز برای معاینه استفاده می کنند. والدین باید توجه داشته باشند که کودکان آنها باید در زمان تولد معاینه ی کامل و حتما معاینه ی بیضه و آلت شوند. اگر بیضه غیر قابل لمس باشد از روش هایی از جمله سونوگرافی و لاپاروسکوپی استفاده می شود که دقت لاپاراسکوپی بالاتر است.

از بیماری هایی که مشابه به بیماری بیضه نزول نکرده می باشد و با آن اشتباه می شود، بیضه ی بالا رونده (Retractile Testis) است که در سنین ۲ تا ۵ سالگی طبیعی می باشد که با معاینه با دست گرم بیضه پایین می آید و معمولا به درمان نیاز ندارد، مگر اینكه بیضه در غالب موارد بالا باشد كه در این صورت برای جلوگیری از اثر مخرب دمای بالای شكم روی بیضه از جراحی فیكس كردن بیضه (اركیدوپكسی) كمك میگیرند.

علائم بیماری بیضه نزول نکرده

نهان بیضگی معمولا بدون علامت بوده است اما در مواردی پیچ خوردگی بند بیضه با درد همراه است. از ناهنجاری های دیگر که با بیماری بیضه نزول نکرده همراه است (به خصوص نوع ۲ طرفه ی آن) می توان به اختلالات کروموزومی و هورمونی اشاره کرد.
‌ مشهور ترین این اختلالات سندرم کلاین فلتر و سندرم ترنر مردانه می باشد. مصرف بعضی دارو ها توسط مادر در دوران بارداری نیز می تواند باعث این مشکل شود.

عوارض بیماری بیضه نزول نکرده

از عوارض نهان بیضگی، می توان به موارد زیر اشاره کرد:

 ✔ درد در بیضه

اختلال باروری

سرطان بیضه

✔ ناراحتی روانی

پیچ خوردگی بند بیضه

فتق

اختلال بارداری یک مشکل اساسی برای مبتلایان می باشد و نیاز به پیگیری اساسی دارد. شانس باروری در نهان بیضگی یک طرفه ۵۱/۵ % و در نوع دوطرفه ۲۸/۵ % می باشد.
به علت سن بیماران نیاز به پیگیری طولانی جهت باروری دارند. ناراحتی روانی بیشتر به علت اضطراب برای بارداری می باشد. در افرادی که بیضه ی تحلیل رفته دارند از بدل هایی از جنس پلاستیک(پروتز) نیز استفاده می شود.

سرطان بیضه نیز مشکل مهم دیگر می باشد، در بیضه نزول نكرده شانس ابتلاء به سرطان ۲٫۸ برابر یك فرد نرمال است. با جراحی به موقع و پایین آوردن بیضه شانس ابتلاء به سرطان كاهش میابد اما به صفر نمیرسد.

به همین علت الزامی است كه كودكان با بیضه نزول نكرده، پس از جراحی و حتی  پس از بلوغ تحت معاینات منظم سالیانه قرار بگیرند.

پیچ خوردگی نیز از عوارض بیضه نزول نكرده می باشد که در سن ۱۲ تا ۱۸ سالگی شایع بوده که بیمار ناگهان با درد ناگهانی و شدید بیضه روبرو میشود كه درد فوق ناشی از پیچ خوردن ‏(Torsion) بند بیضه بوده كه سبب اختلال در خونرسانی به بیضه شخص میشود.

مشكل فوق یكی از موارد كاملا اورژانسی در ارولوژی بوده كه به علت جلوگیری از آسیب به بیضه و مرگ آن، سریعا باید تحت عمل جراحی قرار بگیرد، که این مشکل در نهان بیضگی به تعداد قابل ملاحظه ای گزارش شده است.

نهان بیضگی

درمان بیماری بیضه نزول نکرده

قابل توجه والدین باشد که جهت جلوگیری از ایجاد عوارض برگشت ناپذیر،قویا تاکید می شود طفل باید قبل از ١سالگی و ترجیحا تا ٦ماهگی درمان شود. درمان شامل درمان هورمونی و درمان جراحی می باشد.

✅ درمان هورمونی

در این روش با استفاده از گونادوتروپین های جفتی خونرسانی بیضه را افزایش می دهند و فقط در نهان بیضگی حقیقی اثر دارد، از GNRH نیز کمک گرفته میشود که از طریق اسپری داخل بینی استفاده میشود. به علت تاثیر كم و محدود درمان هورمونی امروزه نقش این درمان كمرنگ شده و درمان اصلی جراحی می باشد. (درمان هورمونی کمتر از ۲۰ درصد اثر دارد)

✅ درمان جراحی

در عمل جراحی اركیدوپكسی، بیضه را تثبیت می کنند و در موارد بیضه تحلیل رفته، مخصوصا پس از بلوغ اگر قادر به تثبیت بیضه نباشند آن راحذف می کنند. از عوارض بعد از عمل جراحی تثبیت بیضه (اركیدوپكسی) میتوان به قطع وازدفران، آسیب به عصب، پیچ خوردن بیضه، تشکیل هماتوم، بالا کشیده شدن و آسیب عروقی بیضه اشاره کرد که با جراحی میكروسكوپی سعی در كاهش عوارض فوق میشود.

قابل توجه والدین كه عمل جراحی تثبیت بیضه (اركیدوپكسی) یك جراحی كوتاه مدت و سرپایی (Day Care) بوده كه در غالب موارد نیازی به بستری طفل در بیمارستان نمیباشد.

 توصیه پزشک

به علت عوارض این بیماری والدین باید توجه داشته باشند که فرزندان آنان در هنگام تولد حتما معاینه شوند و در صورت وجود این مشکل آن را جدی گرفته و حداكثر تا ۱ سالگی درمان را انجام دهند.

والدین و بیماران باید توجه کنند که با عمل و پایین آوردن بیضه شانس سرطان و پیچ خوردگی کاهش یافته اما از بین نمی رود، ولی مزین جراحی این بوده كه بیضه را در فضایی دم دست تر قرار میدهیم که در صورت بروز مشکل، تشخیص و رفع مشکل راحت تر باشد.

قابل توجه است که شانس باروری در صورت عمل افزایش می یابد. و در آخر این نکته فراموش نشود که بیمارانی که جراحی یا هورمون درمانی شده اند، باید پس از بلوغ، به صورت منظم و سالیانه معاینه و پیگیری شوند.

 

دکتر شهریار ناطق جراح کلیه و متخصص ارولوژی

برای پرسش از دکتر بر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

برای گرفتن نوبت دکتر شهریار ناطق با شماره ۰۹۱۲۹۷۲۷۷۸۰ ، ٨٨٣٦٧٣٥٣  تماس بگیرید یا از طریق صفحه نوبت دهی اینترنتی اقدام نمائید.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر محمدرضا جمعه ۱۶ آذر ۹۷( 5 روز پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید خدمت شما دکتر عزیز
    بنده دوتا بیضه ام مادرزادگی نزول نکرده بودن و در بچگی عمل کردم
    اما متاسفانه بسیار دیر منو عمل کردند حدودا 10 سالگی.
    بیضه سمت چپ رشد کرد و ظاهرا مشکلی نداره
    اما بیضه سمت راست رشد نکرد و کوچک مانده، سایز 1*2 در سنوگرافی.
    میزان اسپرمم هم طبیعتا نصف حالت طبیعی هست طبق آزمایشات قبلا.

    مشکل اینجاست که الان سنم که 30 سال هست در بیضه سمت راست درد شدید احساس میکنم، به خصوص بعد سکس و انزال بیضه بسیار درد میکنه.

    به نظر شما مشکل از چی میتونه باشه؟ و اینکه از آنجا که این بیضه خیلی کوچک هست و کارایی بالا نداره این بیضه رو میشه درآورد؟
    ممنون میشم اگر پاسخ بدید چون بنده ایران نیستم حضورا خدمت برسم.
    سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۱۶ آذر ۹۷( 5 روز پیش)
      سلام
      نكته اول اينكه حتي يك بيضه سالم هم براي فرايند باروري كافي است و اين فرمايش شما كه حجم اسپرم نصف شده درست نيست
      نكته بعد اينكه اگر پس از بلوغ ثابت شود بيضه اي كاربرد ندارد خارج كردن ان بيضه بهتر است
  • تصویر کاربر رضا چهارشنبه ۷ آذر ۹۷( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    باسلام .بنده بیضه سمت چپم از کودکی نزول نکرده .سونوگرافی که انجام دادم بیضه سمت راست درحد نرمال بوده وبه سمت چپ کوچکتر و25 ودر کشاله ران می باشد.ایا برای بارداری مشکل می خورم .وبرات درمان ایا باید بیضه خارج شود .باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۷ آذر ۹۷( 2 هفته پیش)
      سلام،در مورد بارداري ازمايش اسپرم انجام دهيد
      در مورد بيضه نزول نكرده لازم است از طريق جراحي خارج شود
  • تصویر کاربر امیر یکشنبه ۲۰ آبان ۹۷( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    اقای دکتر من ۱۷-۱۸سال سن دارم و متوجه شدم بیضه هام نزول نکردن
    ایا امکان ناباروری وجود داره؟و یا با عمل جراحی قابل درمان هست؟
    لطفا توضیح کامل بدید
    سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۲۰ آبان ۹۷( 1 ماه پیش)
      سلام،ابتدا يك سونوگرافي و ازمايش اسپرم انجام دهيد
      با جواب انها به مطب مراجعه كنيد
  • تصویر کاربر بهزاد یکشنبه ۲۹ مهر ۹۷( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    درقسمت پشت بیضه به سمت مقعد دردمستمر دارم.سونوگرافی دادم،مشکلی نداشتم.علیرغم داروهایی که دکترتجویز کرد،کمترین تغییری درمیزان دردم ایجادنشد.لطفاً بنده راراهنمایی بفرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۲۹ مهر ۹۷( 1 ماه پیش)
      سلام،احتمال دارد كه دچار پروستاتيت(التهاب پروستات)باشيد
      از پزشك خود بخواهيد كه انرا درمان كند
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۲۵ مهر ۹۷( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام دکتر من دیروز برای هل دادن ماشین کمک کردم ۱۸ سال دارم صبح تا ساعت ۱۲ اینا خوب بود ولی از ساعت ۱۲ یه درد خیلی خفیفی که مقداری آزار دهندس رخ داده از نظر ظاهری چیزی مشاهده نمیکنم ادرارم هم عادی است آیا امکان پیچ خوردگی وجود داره
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۵ مهر ۹۷( 1 ماه پیش)
      خير،ولي محض اطمينان و براي مشخص كردن فتق احتمالي سونوگرافي انجام دهيد
  • تصویر کاربر مهدیس جمعه ۳۰ شهریور ۹۷( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام .
    آیا تنگی مجرا در مردان منجر به دیر انزالی آنها میشود؟ اگر بله ، آیا بر قدرت باروری آنها موثر است؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۳۰ شهریور ۹۷( 2 ماه پیش)
      سلام،خير
  • تصویر کاربر سعید شنبه ۱۰ شهریور ۹۷( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    بنده یک سنگ داخل حالب چپ طبق تصویر ضمیمه که یکبار اقدام به عمل آندوسکوپی نمودم که به علت تنگی مجرا حالب پزشک موفق به شکستن و خارج کردن سنگ نگردید (حتی از لوله سایز 6 استفاده کردن ) ولی مجرا حالب راست تنگ نبود
    چند روز پیش دوباره دچار درد ناشی از سنگ شدم ولی سنگ هنوز در حالبه
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق شنبه ۱۰ شهریور ۹۷( 3 ماه پیش)
      اين سنگ بايد از طريق اندوسكوپي خارج شود اگر مجراي ادراري شما تنگ است در يك جلسه هر ٢ كار(عمل گشاد كردن مجرا و عمل اندوسكوپي خارج كردن سنگ)را با هم انجام دهيد
  • تصویر کاربر ف.نظامی دوشنبه ۲۹ مرداد ۹۷( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام
    آقای دکتر من سونوگرافی بیضه دو طرف انجام دادم ،که دو کیست کوچک یا همان اسپرو متوسل دو طرف داشتم
    پزشک شهرمون میگهه مشکل نیست.اما چند روز درد کمر و زیر ناف و تغییر رنگ ادرار دارم.چه کار کنم؟؟.
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق دوشنبه ۲۹ مرداد ۹۷( 3 ماه پیش)
      سلام،كيست بيضه ربطي به اين علائم ندارد
  • تصویر کاربر فرهان سه شنبه ۹ مرداد ۹۷( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام وخسته نباشید خدمت اقای دکتر ناطق.
    من چند تصویری را برای شما ارسال میکنم که در ان سونوگرافی بیضه انجام شده است.
    ایا در این تصویر نشانه ای از غیر طبیعی بودن بیضه ها دیده میشود؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق سه شنبه ۹ مرداد ۹۷( 4 ماه پیش)
      سلام،تصويري ارسال نشده است
  • تصویر کاربر احسان یکشنبه ۷ مرداد ۹۷( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام
    برادرم دچار تومور میکس ژرم سل امبر یونال کارسینوما و سمینوما در مرحله ۱شده و جواب پاتولوژی رو هم فرستادم عمل ارکیدکتومی رو هم انجام داده باتوجه به جواب پاتولوژی و مرحله بیماری میشه شیمی درمانی انجام نداد وفقط مرتب پیگیری کرد و طول عمر برادرم با این شرایط چقدر میباشد
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۷ مرداد ۹۷( 4 ماه پیش)
      درصد امبريونال چقدر است؟
      تومور ماركر بعد عمل؟
      CT SCAN بعد عمل؟
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر