روش های درمان بیضه نزول نکرده در کودکان

بیضه در اوایل جنینی بخشی از قسمت میانی حفره شکم و پشت پرده صفاق(در نزدیكی كلیه ها) را اشغال می کند، با افزایش سن جنین، بیضه نزول كرده بطوریكه در ماه ٧ جنینی در حفره لگن و در ماه ۹ جنینی داخل کیسه ی بیضه مستقر می شود.

هر مشکل و مانعی در مسیر پایین آمدن بیضه، می تواند باعث ایجاد بیماری بیضه نزول نکرده شود. به هر کیسه بیضه ی خالی، بیضه نزول نكرده، کریپتورکیدیسم (Cryptorchidism) و یا نهان بیضگی می گویند، که یکی از شایع ترین ناهنجاری های غدد ترشح کننده داخلی جنس مذکر می باشد. به علاوه اولین عمل شایع جراحی ارولوژی اطفال است و این اهمیت این بیماری را نشان می دهد.

میزان بروز بیماری بیضه نزول نکرده در نوزادان نارس ۳۰% و در نوزادان رسیده ۳.۴ % می باشد که این آمار نشان می دهد تولد زود هنگام بر این بیماری اثر دارد.
تحقیقات نشان می دهد که بعد از تولد نیز این نزول ادامه پیدا می کند، که بیشترین نزول در سال اول زندگی و در ۳ ماه اول می باشد برای همین ما جراحی را بعد یک سالگی انجام میدهیم که فرصت نزول به بیضه داده شود.

قابل توجه است که بیماری نزول نکرده در سمت راست شایع تر است، زیرا بیضه نزول نکرده یكی از ریسك فاكتورهای عمده در ایجاد سرطان بیضه میباشد و میزان بروز سرطان بیضه در سمت راست بیشتر از سمت چپ است.

نهان بیضگی

علل نهان بیضگی

 ❇ علل ژنتیکی یا ارثی

در بعضی از  افرادی که بیماری بیضه نزول نکرده داشتند، کروموزوم های غیر طبیعی دیده شده است.

❇ ایاتروژنیک

که می تواند به دنبال عمل فتق در کوچکی و در اثر غفلت جراح باشد.

❇ علل مکانیکی

که از آنها می توان به چسبندگی های داخل شکم، مشکل در ساختار بیضه و ناهنجاری های مجرا و … اشاره کرد.

❇ اختلال در هورمون های جنسی (آندروژن ها)

هورمون های جنسی از جمله تستوسترون و دی هیدروتستوسترون برای نزول بیضه لازم می باشند. هر گونه كمبود در سطح هورمون های مردانه میتواند منجر به بیماری بیضه نزول نکرده شود.

❇ مهار کننده مولرین

یک ماده است که از سلول های جنینی ساخته می شود و برای نزول لازم می باشد. كمبود این ماده سبب عدم نزول مناسب بیضه میشود.

❇ استروژن

بر خلاف تستسترون، زیادی استروژن سبب بیماری بیضه نزول نکرده شود.

❇ دسندین

دسندین که از بیضه ترشح می شود و بر نزول بیضه موثر است. از علل دیگر آن میتوان به گوبرناکولوم، عصب ژنیتوفمورال، اپی دیدیم، فشار داخل شکم و … اشاره کرد.

در ۵% نهان بیضگی ها، حقیقتا بیضه در جای درستی واقع نشده است، نه عدم نزول حقیقی.

طبقه بندی نهان بیضگی واقعی

  • داخل شکمی
  • در كانال
  • بالای کیسه ی بیضه
  •  بیضه ی غیر قابل لمس

همانگونه كه در تصویر زیر ملاحظه می كنید قسمت عمده موارد بیضه نزول نكرده در قسمت انتهایی كانال اینگوئینال و قسمت فوقانی كیسه بیضه می باشد.

بیضه نزول نکرده

بیضه ای که غیر قابل لمس است می تواند به علت داخل شکم بودن، غایب بودن، کوچک شدن و آتروفی شدن در معاینه پنهان شود.

معاینه

برای معاینه کودک، پزشکان با صبر و حوصله و با دست گرم معاینه ی کودک را شروع می کنند. پزشکان دمای اتاق را مناسب و بالا می برند، گاهی پزشکان از وان آب گرم نیز برای معاینه استفاده می کنند. والدین باید توجه داشته باشند که کودکان آنها باید در زمان تولد معاینه ی کامل و حتما معاینه ی بیضه و آلت شوند. اگر بیضه غیر قابل لمس باشد از روش هایی از جمله سونوگرافی و لاپاروسکوپی استفاده می شود که دقت لاپاراسکوپی بالاتر است.

از بیماری هایی که مشابه به بیماری بیضه نزول نکرده می باشد و با آن اشتباه می شود، بیضه ی بالا رونده (Retractile Testis) است که در سنین ۲ تا ۵ سالگی طبیعی می باشد که با معاینه با دست گرم بیضه پایین می آید و معمولا به درمان نیاز ندارد، مگر اینكه بیضه در غالب موارد بالا باشد كه در این صورت برای جلوگیری از اثر مخرب دمای بالای شكم روی بیضه از جراحی فیكس كردن بیضه (اركیدوپكسی) كمك میگیرند.

علائم بیماری بیضه نزول نکرده

نهان بیضگی معمولا بدون علامت بوده است اما در مواردی پیچ خوردگی بند بیضه با درد همراه است. از ناهنجاری های دیگر که با بیماری بیضه نزول نکرده همراه است (به خصوص نوع ۲ طرفه ی آن) می توان به اختلالات کروموزومی و هورمونی اشاره کرد.
‌ مشهور ترین این اختلالات سندرم کلاین فلتر و سندرم ترنر مردانه می باشد. مصرف بعضی دارو ها توسط مادر در دوران بارداری نیز می تواند باعث این مشکل شود.

عوارض بیماری بیضه نزول نکرده

از عوارض نهان بیضگی، می توان به موارد زیر اشاره کرد:

اختلال بارداری یک مشکل اساسی برای مبتلایان می باشد و نیاز به پیگیری اساسی دارد. شانس باروری در نهان بیضگی یک طرفه ۵۱/۵ % و در نوع دوطرفه ۲۸/۵ % می باشد.
به علت سن بیماران نیاز به پیگیری طولانی جهت باروری دارند. ناراحتی روانی بیشتر به علت اضطراب برای بارداری می باشد. در افرادی که بیضه ی تحلیل رفته دارند از بدل هایی از جنس پلاستیک(پروتز) نیز استفاده می شود.

سرطان بیضه نیز مشکل مهم دیگر می باشد، در بیضه نزول نكرده شانس ابتلاء به سرطان ۲٫۸ برابر یك فرد نرمال است. با جراحی به موقع و پایین آوردن بیضه شانس ابتلاء به سرطان كاهش میابد اما به صفر نمیرسد.

به همین علت الزامی است كه كودكان با بیضه نزول نكرده، پس از جراحی و حتی  پس از بلوغ تحت معاینات منظم سالیانه قرار بگیرند.

پیچ خوردگی نیز از عوارض بیضه نزول نكرده می باشد که در سن ۱۲ تا ۱۸ سالگی شایع بوده که بیمار ناگهان با درد ناگهانی و شدید بیضه روبرو میشود كه درد فوق ناشی از پیچ خوردن ‏(Torsion) بند بیضه بوده كه سبب اختلال در خونرسانی به بیضه شخص میشود.

مشكل فوق یكی از موارد كاملا اورژانسی در ارولوژی بوده كه به علت جلوگیری از آسیب به بیضه و مرگ آن، سریعا باید تحت عمل جراحی قرار بگیرد، که این مشکل در نهان بیضگی به تعداد قابل ملاحظه ای گزارش شده است.

نهان بیضگی

درمان بیماری بیضه نزول نکرده

قابل توجه والدین باشد که جهت جلوگیری از ایجاد عوارض برگشت ناپذیر،قویا تاکید می شود طفل باید قبل از ١سالگی و ترجیحا تا ٦ماهگی درمان شود. درمان شامل درمان هورمونی و درمان جراحی می باشد.

❇ درمان هورمونی

در این روش با استفاده از گونادوتروپین های جفتی خونرسانی بیضه را افزایش می دهند و فقط در نهان بیضگی حقیقی اثر دارد، از GNRH نیز کمک گرفته میشود که از طریق اسپری داخل بینی استفاده میشود. به علت تاثیر كم و محدود درمان هورمونی امروزه نقش این درمان كمرنگ شده و درمان اصلی جراحی می باشد. (درمان هورمونی کمتر از ۲۰ درصد اثر دارد)

❇ درمان جراحی

در عمل جراحی اركیدوپكسی، بیضه را تثبیت می کنند و در موارد بیضه تحلیل رفته، مخصوصا پس از بلوغ اگر قادر به تثبیت بیضه نباشند آن راحذف می کنند. از عوارض بعد از عمل جراحی تثبیت بیضه (اركیدوپكسی) میتوان به قطع وازدفران، آسیب به عصب، پیچ خوردن بیضه، تشکیل هماتوم، بالا کشیده شدن و آسیب عروقی بیضه اشاره کرد که با جراحی میكروسكوپی سعی در كاهش عوارض فوق میشود.

قابل توجه والدین كه عمل جراحی تثبیت بیضه (اركیدوپكسی) یك جراحی كوتاه مدت و سرپایی (Day Care) بوده كه در غالب موارد نیازی به بستری طفل در بیمارستان نمیباشد.

 توصیه پزشک

به علت عوارض این بیماری والدین باید توجه داشته باشند که فرزندان آنان در هنگام تولد حتما معاینه شوند و در صورت وجود این مشکل آن را جدی گرفته و حداكثر تا ۱ سالگی درمان را انجام دهند.

والدین و بیماران باید توجه کنند که با عمل و پایین آوردن بیضه شانس سرطان و پیچ خوردگی کاهش یافته اما از بین نمی رود، ولی مزین جراحی این بوده كه بیضه را در فضایی دم دست تر قرار میدهیم که در صورت بروز مشکل، تشخیص و رفع مشکل راحت تر باشد.

قابل توجه است که شانس باروری در صورت عمل افزایش می یابد. و در آخر این نکته فراموش نشود که بیمارانی که جراحی یا هورمون درمانی شده اند، باید پس از بلوغ، به صورت منظم و سالیانه معاینه و پیگیری شوند.

 

دکتر شهریار ناطق جراح کلیه و متخصص ارولوژی

برای پرسش از دکتر بر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

برای گرفتن نوبت دکتر شهریار ناطق با شماره ۰۹۱۲۹۷۲۷۷۸۰ ، ٨٨٣٦٧٣٥٣  تماس بگیرید یا از طریق صفحه نوبت دهی اینترنتی اقدام نمائید.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر فرهان سه شنبه ۹ مرداد ۹۷( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام وخسته نباشید خدمت اقای دکتر ناطق.
    من چند تصویری را برای شما ارسال میکنم که در ان سونوگرافی بیضه انجام شده است.
    ایا در این تصویر نشانه ای از غیر طبیعی بودن بیضه ها دیده میشود؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق سه شنبه ۹ مرداد ۹۷( 5 ماه پیش)
      سلام،تصويري ارسال نشده است
  • تصویر کاربر احسان یکشنبه ۷ مرداد ۹۷( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام
    برادرم دچار تومور میکس ژرم سل امبر یونال کارسینوما و سمینوما در مرحله ۱شده و جواب پاتولوژی رو هم فرستادم عمل ارکیدکتومی رو هم انجام داده باتوجه به جواب پاتولوژی و مرحله بیماری میشه شیمی درمانی انجام نداد وفقط مرتب پیگیری کرد و طول عمر برادرم با این شرایط چقدر میباشد
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۷ مرداد ۹۷( 5 ماه پیش)
      درصد امبريونال چقدر است؟
      تومور ماركر بعد عمل؟
      CT SCAN بعد عمل؟
  • تصویر کاربر زینب پنجشنبه ۲۱ تیر ۹۷( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام, پسرم 1 ماهه متولد شده,,,از بدو تولد برای ادرارش زور میزنه و بیشتر اوقات گریه میکنه ,,ادرارش با فشار میاد و خیلی پرت میشه ,, بعد از ادراراروم میشه,,,خواهشاراهنماییم کنید,,,چطور از تنگی مجرای ادرارش مطمین بشم ,این عمل با توجه به سنش انجام میشه به چه صورت هست؟ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق پنجشنبه ۲۱ تیر ۹۷( 6 ماه پیش)
      سلام،براي تشخيص تنگي مجرا معاينه باليني و عكس رنگي(VCUG)تشخيصي است
      در صورت نياز به جراحي،جراحي به راحتي انجام ميشود
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام وادب. کلیه مدارک و به صورت 5 اسکن براتون در قالب چند فایل ارسال می کنم.
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق پنجشنبه ۷ تیر ۹۷( 6 ماه پیش)
      سلام،فايلهاي شما رو ديدم،سوالتان چه بود؟
  • تصویر کاربر محسن دوشنبه ۴ تیر ۹۷( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    جناب دکتر سلام.من مرد 43 ساله دارای سابقه سنگ کلیه هستم.یک سنگ کلیه از مثانه وارد آلت تناسلی شده و گیر کرده است.البته موقع ادرار کردن مشکلی ندارم.میخواستم بپرسم جهت دفع و خروج آن سنگ چه اقدامی انجام بدم. با تشکر.
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق دوشنبه ۴ تیر ۹۷( 6 ماه پیش)
      سلام،٢ روش كلي وجود داره
      يكي اينكه اگه سنگ قابل لمس باشه و نزديك نوك الت باشه اون رو با grasper(يك چنگك ريز و ظريف)خارج ميكنيم
      راه دوم اينه كه اون سنگ رو با سوند هول دهيم داخل مثانه و بعد سنگ شكن كنيم
  • تصویر کاربر علی یکشنبه ۳ تیر ۹۷( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    من سنگ کلیه شش میل دارم و دکتر داروی تامسولوسین رو بهم داده که فک میکنم از ساید افکتهاش کم شدن منی باشه ولی اطرفیم فیناستراید رو میخورم یک میلی گرم ولی این مشکل نبوده سالهاست اونو میخوردم. مشگل از چیه به نظرتون
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۳ تیر ۹۷( 6 ماه پیش)
      سلام،داروي تامسولوسين سبب انزال معكوس ميشود
  • تصویر کاربر ناصر چهارشنبه ۲۳ خرداد ۹۷( 7 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام بنده26سالمه مجردم بیضه سمت چپم داخل شکمم قرار دارد وسایزش 17*28میباشد وبادست قابل لمس هست حالا تصمیم به جراحی دارم و میخوام انتقالش بدن داخل کیسه ولی سوالم اینه که به نظر شما آیا ضرورت دارد که جراحی کنم ویا اگه همون داخل شکم باشه مشکلی پیش میاد واسم؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۳ خرداد ۹۷( 7 ماه پیش)
      سلام،به دليل احتمال اسيب به بيضه شكمي و افزايش شانس سرطاني شدن جراحي در شما ضرورت دارد
  • تصویر کاربر سیف یکشنبه ۶ خرداد ۹۷( 7 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام خدمت جناب آقای دکتر ناطق
    لطفاً 3 تا از مجهز ترین کلینیک سنگ شکن کلیه در تهران را معرفی فرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۶ خرداد ۹۷( 7 ماه پیش)
      سلام،توي خصوصي ها بيمارستان اتيه و كلينيك سنگ شكن شقايق
      توي دولتي ها بيمارستان هاشمي نژاد
  • تصویر کاربر یاشار جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 ماه پیش) مشاهده پرسش
    و سوال بعدیم اینکه میخواستم بدونم ک ایا امکان داره تو سونوگرافی اشتباهی رخ داده باشه.وعمل دقیق تری وجود داره.
    اگه بیضم بالا باشه اصلا قابل انتقال ب داخل کیسه بیضه هست یا نه
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۳۱ فروردین ۹۷( 8 ماه پیش)
      بستگي داره كه بيضه شما در كدام نقطه از مسير نزول باشه
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر