علل و روش درمان تنگی مجرای ادراری

تنگی مجرای ادراری در مردان نوعی بیماری بوده، که به علت آسیب به مجرا و ایجاد زخم و فیبروز در مجرا به وجود می آید.

در قدیم به علت شیوع بیماری های جنسی مانند سوزاک یا گنوکوک، مهم ترین علت تنگی مجرای ادراری، بیماری های جنسی و التهاب مجرای ادراری (یورتریت) بوده است. اما امروزه شایع ترین علت تنگی مجرا آسیب و تروماهای وارده به مجرا می باشد.

قابل ذکر است که یکی از مهم ترین عوامل آسیب، ناشی از استفاده از لوله های ادراری یا همان سونداژ می باشد. لذا عدم استفاده از زور زدن و فشار آوردن در تعبیه سوند توصیه می شود.

علل ایجاد تنگی مجرای ادراری

❇ علل مادرزادی

تنگی مجرای مادرزادی بسیار نادر می باشد.

❇ علل ایسکمیک

به دنبال جراحی های قلبی و عروقی وسیع، تا ۲۲ درصد تنگی مجرای ادراری گزارش شده است.

❇ تروما و آسیب به مجرا

در ایجاد تنگی مجرای ادراری چندین نوع تروما و آسیب وجود دارد از جمله:

  • ترومای غیر نافذ به فضای لگن، که اغلب شدت این آسیب به حدی نیست که پارگی کامل ایجاد شود و ارتباط مجرا معمولا برقرار می ماند.
  • ‏ترومای نافذ که در آن گاهی اوقات اشیای برنده مثل چاقو و گلوله می توانند آسیب ایجاد کنند. اگر سرعت گلوله کم‌ باشد تخریب کمی ایجاد می شود و می توان سریع ترمیم کرد. اما اگر آسیب با سرعت زیاد گلوله همراه باشد، باید آسیب به صورت تاخیری ترمیم شود.
  • ‏ترومای یاتروژنیک (ایجاد شده توسط کادر درمان) که قابل توجه است و در آن شایع ترین دلیل آسیب به مجرا در اثر سونداژ یا وارد کردن وسایل می باشد.
  • ‏ شکستگی لگن که شایع ترین علت آن، تصادفات اتومبیل بوده که در ۱۰ درصد موارد با پارگی مجرا همراه است. پارگی های کامل اغلب نیاز به جراحی دارند. نکته بسیار مهم این است که در اثر شکستگی لگن به علت آسیب به شبکه عصبی، بعضا افراد دچار ناتوانی جنسی می شوند.

عفونت مثانه

❇ علل عفونی و التهابی

در مواقعی که یک سری از عفونت ها بطور کامل و به موقع درمان نشوند، سبب التهاب شدید و ایجاد تنگی می شوند.

همانگونه که قبلا ذکر شد، شایعترین عامل عفونی ایجاد کننده تنگی مجرا گنوکوک (سوزاک) بوده، که در صورت عدم درمان به موقع سبب ایجاد تنگی در قسمت قدامی (جلوئی) مجرا می شود.

❇ سایر موارد

از علل نادر تنگی مجرا میتوان به تومور مجرا و رادیوتراپی لگن به علت توده های لگنی اشاره کرد.

علائم تنگی مجرای ادراری

اغلب فرایند ایجاد تنگی مجرای ادراری آهسته بوده و علائم بصورت تدریجی ایجاد می شوند. شایع ترین علامت بالینی، علائم انسدادی ادرار، مانند قطره ای خارج شدن ادرار، خارج شدن ادرار به صورت تاخیری و همراه با مکث و زور زدن فراوان، احساس عدم تخلیه کامل مثانه پس از دفع ادرار و … می باشد.

باید توجه داشت که در افراد مسن، بزرگی پروستات خوشخیم نیز می تواند این علائم را ایجاد کند. از علائم دیگر می توان به ترشح خونی و چرکی از مجرا، وجود خون در مایع منی و عفونت های ادراری راجعه (به علت عدم تخلیه مناسب ادرار) اشاره کرد.

روش تشخیص تنگی مجرای ادراری

تصویربرداری یا عکس رنگی از مجرا (RUG یااورتروگرافی رتروگرید) بهترین وسیله ی تشخیصی می باشد. از سونوگرافی نیز میتوان برای بررسی بافت نرم و عروق مجرا استفاده کرد. در نهایت از روش های اندوسکوپی (سیستوسکوپی) هم استفاده می شود، که در حقیقت به علت امکان گشاد کردن (دیلاتاسیون) مجرا حین سیستوسکوپی روش فوق تشخیصی و درمانی است.

تنگی مجاری ادراری

درمان تنگی مجرای ادراری

برای تنگی مجرای ادراری روش های درمانی متعددی وجود دارد که با توجه به شرایط بیمار قابل انتخاب است. از جمله این روش ها عبارتند از:

❇ روش های اندوسکوپیک

بریدن یا گشاد کردن و دیلاتاسیون قطعه تنگ شده با اندوسکوپ

❇ روش های جراحی اناستوموتیک

بریدن و خارج سازی قطعه تنگی و اناستوموز و پیوند مجدد دو سر مجرا

❇ روش های جایگزین مجرا

بریدن و خارج سازی قطعه تنگ شده و استفاده از گرفت و مخاط دهان به جای مخاط مجرا در قسمت تنگ شده بهترین روش برای تنگی مجرای ادراری بریدن و خارج کردن بخش تنگ مجرا می باشد.

هیچ روشی که بتواند به شکل ۱۰۰ درصد از عود دوباره جلوگیری کند وجود ندارد. بنابراین در مواردی که جراح احتمال عود مجدد تنگی را می دهد و یا بیمار دچار عودهای متعدد پس از جراحی می شود، از بیمار خواسته می شود که تا مدتی پس از جراحی به خود سوند بزند (CIC).

❇ روش تعبیه فنرهای مجاری

یکی دیگر از روش های رایج درمان، تعبیه فنر های مجاری (Stent) در مقاطع وجود تنگی می باشد که باعث می شود مجرا ساختار خود را حفظ کرده و ارتباط برقرار شود.

در مواردی که نتوان با روش های ساده تر تنگی را ترمیم کرد، از روش جراحی باز استفاده می کنیم.

توصیه پزشک

با توجه به علل ایجاد تنگی،بهترین روش پیشگیری، جلوگیری از عوامل خطر (عفونت و سوند گذاری طولانی مدت) است. توجه به این نکته ضروری است که تنگی مجرای ادراری پس از جراحی برداشتن پروستات و یا در موارد سونداژ اطفال نسبتا شایع بوده اما خوشبختانه اغلب تنگی ها سطحی بوده و به راحتی درمان می شوند.

در نهایت اجتناب از سوند گذاری طولانی مدت، استفاده از سونداژ متناوب (CIC) به جای سونداژ دائم و استفاده از سوندهای سیلیکونی به جای سوند لاتکس در کاهش شیوع تنگی مجرا موثر میباشد.

دکتر شهریار ناطق متخصص و جراح مجاری ادراری

برای پرسش از دکتر بر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

2+
برای گرفتن نوبت دکتر شهریار ناطق با شماره ۰۹۱۲۹۷۲۷۷۸۰ ، ٨٨٣٦٧٣٥٣  تماس بگیرید یا از طریق صفحه نوبت دهی اینترنتی اقدام نمائید.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر ali دوشنبه ۷ مرداد ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام من چند روز پیش براثر ضربه ای مجرای ادراریم دچارآسیب شده و احتمال دارهدچار پارگی شده باشه راه درمانش چیه خواهش میکنم راهنماییم کنید ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق دوشنبه ۷ مرداد ۹۸( 4 ماه پیش)
      سلام،بستگی به وسعت پارگی میتواند سونداژ و یا جراحی باشد
  • تصویر کاربر حانیه پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید یکی از دوستان من سنگ کلیه گرفت چند روز پیش منتهی سنگ هاش خیلییی ریز بودن اندازه ی دونه های ماسه میخواستم بدونم کلیش سنگ ساز شده ؟ینی از این به بعد امکان اینکه باز هم این مشکل براش پیش بیاد وجود داره ؟
    و اینکه الان چند روزی هست میگذره درد کمی گاها کلیش داره ولی ادرارش شفاف شده و با درد و سوزش نیست این یعنی دفع شده سنگ ها ؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 4 ماه پیش)
      سلام،اگر در سال بیش از ۲ تا ۳ دفعه سنگ تشکیل شود کلیه سنگ ساز شده است
      برای اطمینان از دفع سنگها سونوگرافی انجام دهید سنگ دفع شده را ازمایش کنید تا جنس ان معلوم شود و بر اساس ان رژیم غذایی خاص پیشنهاد شود
  • تصویر کاربر ایمان پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام خدمت دکتر
    فرزند تازه متولد شده بنده بعد از یک ماه با انجام آزمایش ادرا و وجود کلسیم در ادرار به تشخیص دکتر در شهر بندرعباس یکی از کلیه ها دارای شن ریزه و دیگری داری سنگ میباشد میخواستم بپرسم آیا قابل درمان هست و یا اینکه چه دارویی باید مصرف کنه که درمان بشه
    در حال حاظر 4 ماهه هست با وزن 7 کیلو
    با تشکر ممنون میشم راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 4 ماه پیش)
      سلام،تجویز دارو از طریق سایت امکانپذیر نیست اما قابلیت درمان وجود دارد در ضمن برای پیشگیری از تشکیل مجدد سنگ‌حتما بررسی متابولیک انجام شود
  • تصویر کاربر مهدی پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام عرض ارادت من متن گزارش سنوگرافی خودمو مینویسم لطفا بفرمایید ک نیاز به عمل هست یا با دارو دفع میشود . کلیه راست به طول ۹۷ میلیمتر و ضخامت پارانشیم ۱۳میلیمتر میباشد. سنگی به دیامتر تقریبی ۸ میلیمتردر قسمت میانی حالب راست دیده میشود که باعث ایجاد هیدرویور ترونفروز خفیف در سمت راست شده است دوسنگ به دیامتر ۳ و ۵ میلیمتر در کالیس تحتانی کلیه راست مشاهده شد . در اینگونه موارد چکار کنیم بهتره ؟ با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 4 ماه پیش)
      سلام،چون هیدرونفروز(ورم کلیه)شما خفیف است میتوان صبر کرد تا ۱۰ روز دارو میل کنید احتمال ۵۰٪ دفع سنگ وجود دارد اگر تا انموقع دفع نشد سپس جراحی TUL انجام دهید
    2. تصویر کاربر مهدی چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 4 ماه پیش)
      روزبخیر ممنون از اینکه به این سرعت پاسخ دادین . اگر سنگم دفع نشد خدمت میرسم
    3. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 4 ماه پیش)
      😊😊😊
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر سعیددماوندی جمعه ۲۱ تیر ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام .حدود ۱۸ساله عمل کجی عالت داشتم،بعد از عمل مجاری ادرار بعد از کشیدن سون تنگی مجرای ادرار پیدا کردم در حال حاضر مجرای ادرار کاملا بسته شده و درد کلیه دارم لطفا راهنماییم کنید
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۲۱ تیر ۹۸( 4 ماه پیش)
      سلام،اگر مجرای ادرار شما بسته باشد نیاز به جراحی و باز کردن ان است لطفا بک عکس از مجرا(RUG)بگیرید و به مطب مراجعه کنید
  • تصویر کاربر م.ه چهارشنبه ۲۵ اردیبهشت ۹۸( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    باسلام من بیست روزه عمل اینترنال یورتروتومی کردم وهرروز به خودم سوند میزنم صبحها ابتدای ادرارم دوشاخه میشه وبعد درست میشه فشارشم خوبه آیا این نشانه عود مجدد هست یا نه واینکه رابطه جنسی در عود مجدد تاثیر داره یا نه متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۵ اردیبهشت ۹۸( 6 ماه پیش)
      سلام،اگر فقط صبحها مشکل دارید و بقیه روز خوب هستید نگران نباشید
      رابطه جنسی روی عود تاثیری ندارد
  • تصویر کاربر لیلا چهارشنبه ۲۵ اردیبهشت ۹۸( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام من یک پسر بچه سه ماهه دارم که قبل ادرار کردن به شدت شروع به گریه کردن میکنه و حین ادرار کردن آرام میشه و آزمایش ادرار هم ازش گرفتیم سالم نشون داده التهاب هم نداره و حدود یک ماه پس از ختنه کردن اینطوری شده ( تو ۲۰ روزگیش ختنش کردیم ) این موضوع خیلی نگرانم میکنه لطفا در این مورد راهنماییم کنید ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۵ اردیبهشت ۹۸( 6 ماه پیش)
      سلام،نوک مجرای ایشان نرمال است؟تنگی ندارد؟
  • تصویر کاربر حیدر دوشنبه ۲۳ اردیبهشت ۹۸( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    بنده هنگام ادرار خیلی زور میدم ولی ادرارم کامل نیست یعنی حس میکنم هنوز دارم ولی ناتوان در دفع
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق دوشنبه ۲۳ اردیبهشت ۹۸( 6 ماه پیش)
      سلام،لطفا یک سونوگرافی کلیه،مثانه،وزن پروستات و تعیین باقیمانده ادرار انجام دهید
  • تصویر کاربر محسن جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    درود بر اقای دکتر ناطق!
    روزتون بخیر!
    اقای دکتر بنده بر روی ساق پا و ساعد دستام لکه های قرمز رنگ به صورت نقطه نقطه در اومده بود!
    بعد از ازمایش های متعدد از کبد و طحال و صفرا +ازمایش های مختلفی از خون هیچ مشکلی در بدنم وجود نداشت
    تنها مشکلی که وجود داشت مقداری خون در ازمایش ادرار دیده شده که توسط داروهای گیاهی که برای کلیه مصرف کردم تا مدتی رنگ دانه ها در زیر جلد پوستم تقریبا ناپدید شدند ولی دوباره در بدنم مشاهده میشود.و اینکه درد ضعیف در بیضه سمت راست و کلیه سمت راستم دارم.میخواستم ببینم باید چی کار کنم ،چه راهی پیشنهاد میکنید؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۲۰ اردیبهشت ۹۸( 6 ماه پیش)
      سلام،بسیار بعید است که این مسائل با هم‌در ارتباط باشند
  • تصویر کاربر شیوا دوشنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۸( 7 ماه پیش) مشاهده پرسش
    مجددا عذر خواهی میکنم
    پیرو سوال قبلی ، ظاهرا قبلا پروتوئین هم دفن میکردنند .
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق دوشنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۸( 7 ماه پیش)
      سلام،ازمایش ادرار ۲۴ ساعته برای تعیین میزان پروتئن ادرار انجام دهید
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر