راهکارهایی برای درمان شب ادراری در کودکان

فهرست مطالب

شب ادراری به معنای خیس کردن محل خواب بدون احساس نیاز به بیدار شدن و عدم وجود بیماری خاصی است. این حالت تا 5 سالگی طبیعی در نظر گرفته می شود و تا 10 سالگی شایع است. در این مقاله به بررسی شب ادراری در کودکان می پردازیم.

کودکانی که شب ادراری دارند، ممکن است تولید ادرار شبانه ی آنها بیش از حالت عادی باشد، همچنین ممکن است برانگیختگی خواب داشته باشند و حتی ظرفیت مثانه آنها کمتر از حد نرمال باشد. این کودکان ممکن است در طول روز نیز دچار، تخلیه ادرار ضروری، تکرر ادرار و بی اختیاری ادراری شوند.

شب ادراری در کودکان

شب ادراری اولیه

دفع ادرار ناخواسته و تکرار شونده در طول خواب، که در کودکان پنج سال و بیشتر وجود دارد. این کودکان هیچ وقت خواب بدون ادرار کردن را تجربه نکرده اند.

شب ادراری ثانویه

شب ادراری ثانویه در کودکانی که قبلا حداقل برای 6 ماه خواب بدون ادرار کردن را تجربه کرده اند، به وجود می آید.

شب ادراری اولیه بعد از درمان در اثر تاخیر رشد میتواند خود را دوباره نشان دهد. شب ادراری ثانویه بعد از به دست آوردن توانایی ادرار کردن، به دلیل آسیب هایی مانند عفونت به وجود می آید.

شب ادراری کودکان

دلایل شب ادراری در کودکان

دلایل شایع شب ادراری در کودکان عبارتند از:

بیماری برانگیختگی خواب

کودک به دلیل احساس پرشدگی مثانه از خواب بیدار نمی شود.

عوامل مثانه ای

ان حالت ممکن است به دلیل کم بودن ظرفیت شبانه ی مثانه و یا مثانه ی بیش فعال باشد. در این حالت رفلکس خالی شدن مثانه در حین خواب مهار نمی شود.

افزایش تولید شبانه ی ادرار

کودکان مبتلا به این حالت در هنگام خواب مقدار کمی هورمون ضد ادراری دارند و این باعث میشود مقدار زیادی ادرار رقیق در طول شب تولید کنند. یبوست ممکن است شرایط بیماری را تشدید کند.

عوامل خطرزا در ایجاد شب ادراری

تعدادی عوامل مختلف مستعدکننده ی شب ادراری وجود دارد که عبارتند از:

شب ادراری در آقایان شایع تر است. اگر خیس کردن تخت مکرر باشد، احتمال ادامه یافتن آن بیشتر است. این شرایط معمولا مرتبط با بی اختیاری ادرار روزانه، بی اختیاری مدفوع و یبوست است. همچنین با تاخیر در ادرار کردن اختیاری مرتبط است.

شب ادراری ارتباط خیلی قوی با سابقه ی خانوادگی دارد. ارتباط قوی ای با آپنه ی خواب و با علائم انسداد مجاری هوایی فوقانی دارد. شب ادراری در کودکان چاق شایع تر است. شب ادراری می تواند به عنوان تظاهر تاخیر رشد باشد، همراه یا بدون علائم سندرم هایی مانند سندرم داون

شب ادراری ممکن است به دلیل تاخیر رشد باشد، احتمال ایجاد شب ادراری در کودکانی که رشد تاخیر یافته در مراحل مهم کودکی دارند، بیشتر است. شب ادراری در کودکان میتواند به دلیل تولد زودرس، بیماری های رفتاری مانند بیش فعالی یا کمبود عاطفه و اختلالات اوتیسم باشد.

شب ادراری ممکن است در افراد دارای نقایص جسمانی مانند اسپینا بیفیدا به وجود بیاید، اما ایجاد شب ادراری در اثر نقایص جسمانی بسیار نادر است.

استرس در زندگی کودکان، مانند بستری در بیمارستان و دوری از مادر یا آزار و اذیت، احتمال ابتلا به شب ادراری ثانویه را بیشتر میکند. کودکان با سن بیشتر در اثر شب ادراری دچار مشکلات روحی روانی میشوند، و این مشکلات، عامل ایجاد شب ادراری نیستند.

شب ادراری

کنترل شب ادراری کودکان

اولین راه کنترل کودکانی که شب ادراری اولیه بدون علائم روزانه دارند، معمولا انجام مراقبت های اولیه ی است که به آن ها اشاره میکنیم:

  • آموزش
  • اطمینان بخشی به او
  • توصیه به راهبردهای رفتاری ساده
  • دستورالعمل های کوتاه مدت مدیریت خواب

برای این کودکان ممکن است ارجاع به کلینیک های درمان شب ادراری در صورت عدم موثر بودن درمان های اولیه نیاز باشد. بعد از درمان یبوست و علائم دیگر، کودکان مبتلا به علائم روزانه و شب ادراری ثانویه، برای بررسی بیشتر باید به درمان های ثانویه ارجاع داده شوند.

زمان مراجعه به دکتر متخصص شب ادراری کودکان

چه کودکانی نیازمند درمان های بیشتر برای مدیریت شرایطشان هستند:

  • کوکانی که شب ادراری داشته و علائم روزانه ی جدی ای دارند.
  • کودکانی که شب ادراری ثانویه داشته و سابقه ی یبوست درمان شده یا عفونت مجاری ادراری شناخته شده دارند.
  • ابتلا به عفونت و التهاب مجاری ادراری در گذشته
  • سونوگرافی غیرطبیعی کلیوی
  • شک یا تشخیص مشکلات جسمی یا ذهنی
  • کودکی که بعد از شش ماه به درمان پاسخ نداده است.
  • وجود مشکلات دیگر، مانند بی اختیاری ادرار، دیابت، کمبود توجه، مشکلات یادگیری، مشکلات رفتاری، مشکلات عاطفی و مشکلات خانوادگی

شب ادراری در کودکان

درمان های حمایتی

  • بیان کردن و اطمینان بخشی به کودک، توضیح این موضوع که این شرایط تقصیر خود کودک نیست، این یک مرحله ی رشد است و برای برخی افراد آگاهانه نیست.
  • در این شرایط نباید کودک برای خیس کردن رخت خواب خود به هیچ عنوان تنبیه شود. به کودک توضیح دهید که این مشکل در اکثر مواقع برطرف میشود، حتی بدون درمان.
  • به کودکان توصیه کنید، قبل از خواب از نوشیدنی های کافئین دار استفاده نکنند.
  • در صورت یبوست همزمان، آن را مدیریت و درمان کنید.
  • کودکان هر 2-3 ساعت باید یک بار ادرار کنند، به آن ها توصیه کنید به هیچ وجه بعد از احساس دفع ادرار، آن را نگه ندارند.

رفتار درمانی های ساده

  • اگر کودک یک شب را بدون ادرار کردن، گذراند، تشویق کردن آن ها با پاداش دادن، باعث بهتر شدن وضعیت آنها خواهد شد.
  • کارهای بی فایده یا حتی مضر، مانند محدودیت آب و کنترل احتباس ادرار، نباید انجام شوند.
  • انجام کارهای مفید، مانند نوشیدن مایعات به اندازه کافی، ادرار کردن قبل از خواب و مشارکت کودک در مدیریت شرایط، ممکن است برای کنترل شب ادراری در کودکان مفید باشند، که خارج از کنترل آگاهانه ی کودک هستند.
  • گرچه رفتار درمانی های ساده بهتر از درمان نکردن هستند، اما هنوز کیفیت درمانی آن ها اثبات نشده است.
  • اگر کودک زیر پنج سال دارد، والدین باید بدانند که این شریط طبیعی است و معمولا بدون درمان بعد از مدتی بهبود می یابد.

آموزش با هشدار دادن

این حالت معمولا اولین خط درمانی شب ادراری بوده و بیشترین اثر در طولانی مدت را دارد. اضافه کردن هشدار درمانی به داروهای درمانی، میتواند در افراد مفیدتر ظاهر شود. هشدار دهنده ها را میتواند از کلینیک یا مشاور درمانی شب ادراری، عودت گرفت و یا از داروخانه ها آن را تهیه کرد.

هشدارها معمولا در افراد زیر 7 سال مناسب نیستند. بعد از چهار هفته نتایج را ارزیابی کنید، در صورتی که هیچ گونه پاسخی مشاهده نکردید، کار را متوقف کنید. بعد از دریافت نتایج، درمان را تا ادامه یافتن شب های بدون شب ادراری تا 14 شب متوالی ادامه دهید. اگر بعد از سه ماه بهبودی حاصل نشد، درمان های جایگزین را ارزیابی کنید و آنها را در نظر بگیرید.

شب ادراری

عوارض شب ادراری در بچه ها

شب ادراری در کودکان میتواند خیلی استرس زا باشد، مخصوصا در کودکانی که سن بالاتری دارند. این حالت در کودکان ممکن است باعث انزوای اجتماعی، زورگویی در بین دوستان و حتی کاهش اعتماد به نفس شود. در مقایسه ی با کودکان کم سن، آن هایی که سن بالاتری دارند، باید رویکرد فعال تری داشته باشند.

اگر شب ادرای کودکان تا سن بالاتری ادامه یابد، کودکان ممکن است از رویدادهای اجتماعی و اردوهای مدرسه ای دوری کنند. این موضوع ممکن است سبب مشکلات جدی روانی اجتماعی، مشکلات موثر روی اعتماد به نفس، شغل، زندگی اجتماعی و روابط شخصی افراد شود.

کلام آخر دکتر متخصص برای شب ادراری

اکثر افرادی که مشکلات ذهنی یا بیماری های عصبی ندارند، انتظار می رود که زود یا دیر بهبود یافته و این مشکل آنها برطرف شود. شب ادراری اولیه بدون علائم روزانه، با گذشت هر سال در 5 الی 10% افراد حل میشود.

در 1% افراد ممکن است شب ادراری در بزرگسالی نیز ادامه یابد. مطالعات نشان میدهد کودکانی که شب ادراری با علائم شدیدتری دارند، احتمال ادامه ی شب ادراری در آنها تا بزرگسالی، بیشتر از سایرین است.

 

دکتر شهریار ناطق جراح کلیه و متخصص ارولوژی

برای پرسش از دکتر بر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

 

اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در email

متخصص ارولوژی و جراح کلیه، مجاری ادراری و تناسلی، عضو انجمن ارولوژی اروپا، عضو انجمن ارولوژی ایران و مدیر گروه ارولوژی بیمارستان آتیه.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کند و طبق قوانین امکان تجویز دارو وجود ندارد.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر افرا دوشنبه ۹ فروردین ۰( 3 ماه پیش) تعداد بازدید: 106 مشاهده پرسش
    سلام من یه دختر ۱۷ سال یه هستم که با مشکل شب تو داری مواجه شدم نمیدونم باید چه کار کنم اگه میشه لطفا یه راهنمایی کنین
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق دوشنبه ۹ فروردین ۰( 3 ماه پیش)
      سلام لطفا برای ویزیت آنلاین اقدام کنید
  • تصویر کاربر علی جمعه ۶ فروردین ۰( 3 ماه پیش) تعداد بازدید: 118 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید میخواستم بپرسم برای درمان سرطان پروستات مرد ۶۷ ساله برداشتن کل مثانه بهتره یا شیمی درمانی
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۶ فروردین ۰( 3 ماه پیش)
      سلام بستگی به وسعت بیماری دارد
  • تصویر کاربر جیمی جمعه ۶ فروردین ۰( 3 ماه پیش) تعداد بازدید: 41 مشاهده پرسش
    سلام. مدت پنج ماه است که زمان ادرار انگار که لوله آلت تنگ شده باشد ودرحین ادرار سوزش خفیف دارم وحدود یک ماه است که دور کلاهک آلت تناسلی دوجا به حالت طاول شده است. با سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۶ فروردین ۰( 3 ماه پیش)
      سلام لطفا به مطب مراجعه کنید
  • تصویر کاربر وحید شنبه ۷ فروردین ۰( 3 ماه پیش) تعداد بازدید: 105 مشاهده پرسش
    سلام دوبار به فاصله چند روز داخل منی خون دیدم بار دوم خیلی بیشتر بود کاملا قرمز بود آیا نیاز به پزشک یا داروی خاصی مصرف کنم سن من ۳۵
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق شنبه ۷ فروردین ۰( 3 ماه پیش)
      سلام در صورت تداوم به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر چمنی دوشنبه ۹ فروردین ۰( 3 ماه پیش) تعداد بازدید: 136 مشاهده پرسش
    سلام من پدرم حدود ۸۷سال سن دارد متاسفانه هم باد فتق هم سنگ مثانه و هم پروستات دارد خواستم ببینم با این سن بالا واین همه مریضی امکان عمل کردن هست یا نه در ضمن ایشون هر چند وقت هم درد در ناحیه مجرا ادراری دارند و هر ده دقیقه میرن دستشویی ولی ادرارشون کم میاد
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق دوشنبه ۹ فروردین ۰( 3 ماه پیش)
      سلام بستگی به وضعیت قلب و عروق و بیماری زمینه ای ایشان دارد
  • تصویر کاربر زهرا دوشنبه ۹ فروردین ۰( 3 ماه پیش) تعداد بازدید: 114 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر .پسر من ۱۰ سالشه ازهمون اول شب ادراری داشت هرشب.دکتربردم قرص بهش دادیه مدت خوب بود اما دوباره شروع شد.ازمایش عفونت اداری هم داد گفتن مشکلی نداره.شبا خودم بیدارش میکنم بره دسشویی خوبه اما اگه بیدارش نکنم خودشو خیس میکنه.به نظرتون چه راه حلی هست براش خسته شدم.
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق دوشنبه ۹ فروردین ۰( 3 ماه پیش)
      سلام لطفا برای ویزیت آنلاین اقدام کنید
  • تصویر کاربر علی پنجشنبه ۲۳ بهمن ۹۹( 5 ماه پیش) تعداد بازدید: 59 مشاهده پرسش
    سلم آقای دکترخسته نباشین پدرم 80ساله یک ساله ازسوندفولی استفاده میکنه.آیا ادامه این کار مشکل نداره ونیز برای طولانی مدت مثلا 3ماه ازچه سوندی استفاده کنیم ممنونیم
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق پنجشنبه ۲۳ بهمن ۹۹( 5 ماه پیش)
      سلام احتمال تنگی مجرا و عفونت است بهتر است سوند سوپرا پوبیک استفاده کنیذ
  • تصویر کاربر Anna جمعه ۲۶ دی ۹۹( 6 ماه پیش) تعداد بازدید: 72 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید من ۱۹سالمه و دچار شب ادراری هستم در طول هفته دوشب حدودا تو بچگی هم داشتم شدید اما با بزرگ شدن کمتر شده بود حدودا ماهی یک بار اما الان دوسال هستش که اینطور شده ممنون میشم بگید چکار باید بکنم خیلی استررس دارم.تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۲۶ دی ۹۹( 6 ماه پیش)
      سلام لطفا از طریق لینک مشاوره آنلاین موجود در سایت برای ویزیت اقدام کنید
  • تصویر کاربر محمد جمعه ۱۲ دی ۹۹( 6 ماه پیش) تعداد بازدید: 77 مشاهده پرسش
    سلام اقای دختر پسرم 9 سالش ولی همجنان هرشب شب ادراری داره ازمایش کلیه و سونوگرافی بيضه هم داده از هرگونه سالم ولی الان در درمانش موندم؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۱۲ دی ۹۹( 6 ماه پیش)
      سلام لطفا از طریق لینک مشاوره آنلاین موجود در سایت برای ویزیت اقدام‌کنید
  • تصویر کاربر ssss شنبه ۱۳ دی ۹۹( 6 ماه پیش) تعداد بازدید: 78 مشاهده پرسش
    سلام دوتاپسردارم 5سال و8سال هرکاری انجام دادم ولی شب ادراریشون ادامه میدن تورخدارهنمایم کنیدبخدادارم دیونه میشم
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق شنبه ۱۳ دی ۹۹( 6 ماه پیش)
      سلام لطفا از طریق لینک مشاوره آنلاین موجود در سایت برای ویزیت اقدام کنید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات پیشنهادی

آدرس مطب

تهران – جنب بیمارستان آتیه – ساختمان پزشکان آتیه – طبقه ۴

شماره تماس

در این مقاله مطالعه می‌کنید:

پرسش از دکتر