راهکارهایی برای درمان شب ادراری در کودکان

شب ادراری به معنای خیس کردن محل خواب بدون احساس نیاز به بیدار شدن و عدم وجود بیماری خاصی است. این حالت تا ۵ سالگی طبیعی در نظر گرفته می شود و تا ۱۰ سالگی شایع است. در این مقاله به بررسی شب ادراری در کودکان می پردازیم.

کودکانی که شب ادراری دارند، ممکن است تولید ادرار شبانه ی آنها بیش از حالت عادی باشد، همچنین ممکن است برانگیختگی خواب داشته باشند و حتی ظرفیت مثانه آنها کمتر از حد نرمال باشد. این کودکان ممکن است در طول روز نیز دچار، تخلیه ادرار ضروری، تکرر ادرار و بی اختیاری ادراری شوند.

شب ادراری در کودکان

شب ادراری اولیه

دفع ادرار ناخواسته و تکرار شونده در طول خواب، که در کودکان پنج سال و بیشتر وجود دارد. این کودکان هیچ وقت خواب بدون ادرار کردن را تجربه نکرده اند.

شب ادراری ثانویه

شب ادراری ثانویه در کودکانی که قبلا حداقل برای ۶ ماه خواب بدون ادرار کردن را تجربه کرده اند، به وجود می آید.

شب ادراری اولیه بعد از درمان در اثر تاخیر رشد میتواند خود را دوباره نشان دهد. شب ادراری ثانویه بعد از به دست آوردن توانایی ادرار کردن، به دلیل آسیب هایی مانند عفونت به وجود می آید.

 شب ادراری کودکان

 

دلایل شب ادراری در کودکان

دلایل شایع شب ادراری در کودکان عبارتند از:

بیماری برانگیختگی خواب

کودک به دلیل احساس پرشدگی مثانه از خواب بیدار نمی شود.

عوامل مثانه ای

ان حالت ممکن است به دلیل کم بودن ظرفیت شبانه ی مثانه و یا مثانه ی بیش فعال باشد. در این حالت رفلکس خالی شدن مثانه در حین خواب مهار نمی شود.

افزایش تولید شبانه ی ادرار

کودکان مبتلا به این حالت در هنگام خواب مقدار کمی هورمون ضد ادراری دارند و این باعث میشود مقدار زیادی ادرار رقیق در طول شب تولید کنند. یبوست ممکن است شرایط بیماری را تشدید کند.

عوامل خطرزا

تعدادی عوامل مختلف مستعدکننده ی شب ادراری وجود دارد که عبارتند از:

شب ادراری در آقایان شایع تر است. اگر خیس کردن تخت مکرر باشد، احتمال ادامه یافتن آن بیشتر است. این شرایط معمولا مرتبط با بی اختیاری ادرار روزانه، بی اختیاری مدفوع و یبوست است. همچنین با تاخیر در ادرار کردن اختیاری مرتبط است.

شب ادراری ارتباط خیلی قوی با سابقه ی خانوادگی دارد. ارتباط قوی ای با آپنه ی خواب و با علائم انسداد مجاری هوایی فوقانی دارد. شب ادراری در کودکان چاق شایع تر است. شب ادراری می تواند به عنوان تظاهر تاخیر رشد باشد، همراه یا بدون علائم سندرم هایی مانند سندرم داون

شب ادراری ممکن است به دلیل تاخیر رشد باشد، احتمال ایجاد شب ادراری در کودکانی که رشد تاخیر یافته در مراحل مهم کودکی دارند، بیشتر است. شب ادراری در کودکان میتواند به دلیل تولد زودرس، بیماری های رفتاری مانند بیش فعالی یا کمبود عاطفه و اختلالات اوتیسم باشد.

شب ادراری ممکن است در افراد دارای نقایص جسمانی مانند اسپینا بیفیدا به وجود بیاید، اما ایجاد شب ادراری در اثر نقایص جسمانی بسیار نادر است.

استرس در زندگی کودکان، مانند بستری در بیمارستان و دوری از مادر یا آزار و اذیت، احتمال ابتلا به شب ادراری ثانویه را بیشتر میکند. کودکان با سن بیشتر در اثر شب ادراری دچار مشکلات روحی روانی میشوند، و این مشکلات، عامل ایجاد شب ادراری نیستند.

 

شب ادراری

مدیریت و کنترل

اولین راه کنترل کودکانی که شب ادراری اولیه بدون علائم روزانه دارند، معمولا انجام مراقبت های اولیه ی است که به آن ها اشاره میکنیم:

  • آموزش
  • اطمینان بخشی به او
  • توصیه به راهبردهای رفتاری ساده
  • دستورالعمل های کوتاه مدت مدیریت خواب

برای این کودکان ممکن است ارجاع به کلینیک های درمان شب ادراری در صورت عدم موثر بودن درمان های اولیه نیاز باشد. بعد از درمان یبوست و علائم دیگر، کودکان مبتلا به علائم روزانه و شب ادراری ثانویه، برای بررسی بیشتر باید به درمان های ثانویه ارجاع داده شوند.

معیار ارجاع

چه کودکانی نیازمند درمان های بیشتر برای مدیریت شرایطشان هستند:

  • کوکانی که شب ادراری داشته و علائم روزانه ی جدی ای دارند.
  • کودکانی که شب ادراری ثانویه داشته و سابقه ی یبوست درمان شده یا عفونت مجاری ادراری شناخته شده دارند.
  • ابتلا به عفونت مجاری ادراری در گذشته
  • سونوگرافی غیرطبیعی کلیوی
  • شک یا تشخیص مشکلات جسمی یا ذهنی
  • کودکی که بعد از شش ماه به درمان پاسخ نداده است.
  • وجود مشکلات دیگر، مانند بی اختیاری ادرار، دیابت، کمبود توجه، مشکلات یادگیری، مشکلات رفتاری، مشکلات عاطفی و مشکلات خانوادگی

شب ادراری در کودکان

درمان های حمایتی

  • بیان کردن و اطمینان بخشی به کودک، توضیح این موضوع که این شرایط تقصیر خود کودک نیست، این یک مرحله ی رشد است و برای برخی افراد آگاهانه نیست.
  • در این شرایط نباید کودک برای خیس کردن رخت خواب خود به هیچ عنوان تنبیه شود. به کودک توضیح دهید که این مشکل در اکثر مواقع برطرف میشود، حتی بدون درمان.
  • به کودکان توصیه کنید، قبل از خواب از نوشیدنی های کافئین دار استفاده نکنند.
  • در صورت یبوست همزمان، آن را مدیریت و درمان کنید.
  • کودکان هر ۲-۳ ساعت باید یک بار ادرار کنند، به آن ها توصیه کنید به هیچ وجه بعد از احساس دفع ادرار، آن را نگه ندارند.

رفتار درمانی های ساده

  • اگر کودک یک شب را بدون ادرار کردن، گذراند، تشویق کردن آن ها با پاداش دادن، باعث بهتر شدن وضعیت آنها خواهد شد.
  • کارهای بی فایده یا حتی مضر، مانند محدودیت آب و کنترل احتباس ادرار، نباید انجام شوند.
  • انجام کارهای مفید، مانند نوشیدن مایعات به اندازه کافی، ادرار کردن قبل از خواب و مشارکت کودک در مدیریت شرایط، ممکن است برای کنترل شب ادراری در کودکان مفید باشند، که خارج از کنترل آگاهانه ی کودک هستند.
  • گرچه رفتار درمانی های ساده بهتر از درمان نکردن هستند، اما هنوز کیفیت درمانی آن ها اثبات نشده است.
  • اگر کودک زیر پنج سال دارد، والدین باید بدانند که این شریط طبیعی است و معمولا بدون درمان بعد از مدتی بهبود می یابد.

آموزش با هشدار دادن

این حالت معمولا اولین خط درمانی شب ادراری بوده و بیشترین اثر در طولانی مدت را دارد. اضافه کردن هشدار درمانی به داروهای درمانی، میتواند در افراد مفیدتر ظاهر شود. هشدار دهنده ها را میتواند از کلینیک یا مشاور درمانی شب ادراری، عودت گرفت و یا از داروخانه ها آن را تهیه کرد.

هشدارها معمولا در افراد زیر ۷ سال مناسب نیستند. بعد از چهار هفته نتایج را ارزیابی کنید، در صورتی که هیچ گونه پاسخی مشاهده نکردید، کار را متوقف کنید. بعد از دریافت نتایج، درمان را تا ادامه یافتن شب های بدون شب ادراری تا ۱۴ شب متوالی ادامه دهید. اگر بعد از سه ماه بهبودی حاصل نشد، درمان های جایگزین را ارزیابی کنید و آنها را در نظر بگیرید.

شب ادراری

عوارض جانبی

شب ادراری در کودکان میتواند خیلی استرس زا باشد، مخصوصا در کودکانی که سن بالاتری دارند. این حالت در کودکان ممکن است باعث انزوای اجتماعی، زورگویی در بین دوستان و حتی کاهش اعتماد به نفس شود. در مقایسه ی با کودکان کم سن، آن هایی که سن بالاتری دارند، باید رویکرد فعال تری داشته باشند.

اگر شب ادرای کودکان تا سن بالاتری ادامه یابد، کودکان ممکن است از رویدادهای اجتماعی و اردوهای مدرسه ای دوری کنند. این موضوع ممکن است سبب مشکلات جدی روانی اجتماعی، مشکلات موثر روی اعتماد به نفس، شغل، زندگی اجتماعی و روابط شخصی افراد شود.

پیش آگهی

اکثر افرادی که مشکلات ذهنی یا بیماری های عصبی ندارند، انتظار می رود که زود یا دیر بهبود یافته و این مشکل آنها برطرف شود. شب ادراری اولیه بدون علائم روزانه، با گذشت هر سال در ۵ الی ۱۰% افراد حل میشود.

در ۱% افراد ممکن است شب ادراری در بزرگسالی نیز ادامه یابد. مطالعات نشان میدهد کودکانی که شب ادراری با علائم شدیدتری دارند، احتمال ادامه ی شب ادراری در آنها تا بزرگسالی، بیشتر از سایرین است.

 

دکتر شهریار ناطق جراح کلیه و متخصص ارولوژی

برای پرسش از دکتر بر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

 

برای گرفتن نوبت دکتر شهریار ناطق با شماره ۰۹۱۲۹۷۲۷۷۸۰ ، ٨٨٣٦٧٣٥٣  تماس بگیرید یا از طریق صفحه نوبت دهی اینترنتی اقدام نمائید.

سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند. 
امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربرس جمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۴۴( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام.33 سالمه.سونوگرافی اندازه پروستاتمو 24سی سی 31*37*40 اعلام کرده میخواستم بدونم چه مشکلاتی داره
    1. تصویر کاربرجمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۴۴( 1 هفته پیش)
      سلام،اين اندازه نرمال هست
      نگران نباشيد
  • تصویر کاربرمصطفی جمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۴۴( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام،آقای دکتر وقت بخیر ، خسته نباشید، ببخشید میخواستم بدونم برای بزرگی آلت تناسلی مردان روشی وجود دارد؟من با جستجو در اینترنت و اطلاع از اندازه های آلت آقایان به طور قطع احساس می کنم که آلت بنده کوچک است.
    1. تصویر کاربرجمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۴۴( 1 هفته پیش)
      سلام،خيلي از مطالب اينترنت در اين زمينه خلاف واقع هست
      اگر بخواهيد طول الت خود را بيشتر كنيد تنها روش عملي،جراحي است كه با توجه به عوارض ان فقط در موارديكه طول الت واقعا" كوتاه باشد توصيه ميشود
  • تصویر کاربرافراسیاب چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    پس از سونوگرافی مشخص شد هم کیست اپیدیدیمال به دیامتر 10mm و هم واریکوسل گرید 1 و هیدروسل جزئی در هر دوطرف .مشهود است. یک هفته داکسی سیکلین خوردم اما هنوز از ناحیه بیضه احساس درد میکنم .اگر زالو درمانی کنم از درد و گرفتگی درد کاسته میشود و یا باعث عفونت و بی تاثیر هست؟
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۷( 1 هفته پیش)
      سلام،زالو درماني هيچ مبناء علمي ندارد
  • تصویر کاربرعلی چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    به من خبر دادن خواهرم سرطان مثانه داره رحم هم درگیره میخام بدونم عمل جراحی خطرناکه و اینکه چقد دیگه زنده میمونه؟ممنون
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۷( 1 هفته پیش)
      سلام،ابتدا بايد شيمي درماني شوند
      ميزان بقاء ايشان بستگي به پاسخ ايشان به شيمي درماني دارد
  • تصویر کاربرمهدی چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام
    می خواستم بپرسم شما ختنه نوزاد رو در چند ماهگی توصیه می فرمایید؟
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش)
      سلام،٦ ماهگي
  • تصویر کاربربهزاد چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    اینجانب با سن 47 سال با توجه به انجام سونوگرافی و آزمایش خون ( شهریور 97 ) متوجه شدم حجم پروستات در حدود 14 سی سی و میزان psa بمقدار .53/ . می باشد .آیا این مقادیر می تواند خطرناک باشد؟
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش)
      سلام،.خير
  • تصویر کاربربشدادی چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    من 46ساله ام پس از انجام سونوگرافی اعلام شد که حجم پروستان 12cc است آیا این اندازه طبیعی میباشد لطفا راهنمایی فرمایید.
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش)
      سلام،بله
  • تصویر کاربربابک چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۴( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    Tiny superficial fragments of high grade papillary urothelial carcinoma of WHO/ISUP Classification corresponding to transitional carcinoma,grade 3 of WHO three grading system.
    البته پدر من دوسال پیش توی لگنچه کلیه اش تومور دیده شده بود که همون موقع کلیه راست و حالبش رو برداشتن .آیا امیدی به بهبودی پدرم هست؟؟
    1. تصویر کاربریکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۴( 1 هفته پیش)
      اين جواب پاتولوژي كامل نيست اولا" عمق نفوذ تومور را مشخص نكرده ثانيا" يك سي تي اسكن شكم و لگن با و بدون تزريق انجام دهيد
    2. تصویر کاربربابکدوشنبه ۱۶ مهر ۱۳۹۷ ۱۰:۱۲( 1 هفته پیش)
      من با دکترشون که صحبت کردم گفتن که خیلی سطحی هستش اون چیزی که من با سیستوسکوپ دیدم و بعد از turb و برداشتن نمونه برداری از نمونه تراشیده شده میشه عمق نفوذ رو مشخص کرد.
    3. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۴( 1 هفته پیش)
      سلام،باز هم تاكيد ميكنم،موارديكه ذكر كردم الزامي است
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربراسکندری یکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۲( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام
    همسرم بخاطردردهای شکمی سونوگرافی انجام دادن و هرنی اینگوینال راست و واریکوسل چپ نشان داده
    سونو رو براتون فرستادم
    البته ناگفته نماند همسرم در کودکی یکبار جراحی فتق انجام دادن و یبوست هم دارن
    ممنون میشم راهنمایی کنید که چکار کنیم
    1. تصویر کاربریکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۲( 1 هفته پیش)
      واريكوسل خفيف هست و نياز به درمان ندارد اما هرني را بايد از طريق جراحي ترميم كنيد
  • تصویر کاربرنيلو یکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۱( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام و ارادت،
    در مثانه ي پدرم يه سنگ 33 ميلي متري مشاهده شده پدرم سابقه ي دفع سنگ كليه داره و پروستاتش هم بزرگ شده آيا امكان داره اين سنگ بدون نياز به جراحي دفع بشه يا ابعادش خيلي بزرگه؟ تشكر فراوان و آرزوي موفقيت و سلامتي
    1. تصویر کاربریکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۱( 1 هفته پیش)
      ميتوانيد سنگ شكن برون اندامي هم بكنيد ولي راه علمي اين است كه در يك جلسه پروستات و سنگ با هم عمل شوند
      دليل ايجاد اين سنگ بزرگ در مثانه،بزرگي پروستات هست و اگر درمان نشود باز هم امكان تشكيل مجدد سنگ هست
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر