کلیه پیوندی چند سال عمر میکند؟[ +عوارض پیوند کلیه ]

بیشترین آمار پیوند اعضاء مربوط به پیوند کلیه است. در حال حاضر ایران در خاورمیانه رتبه ی اول از نظر تعداد عمل سالانه را دارد. در این مقاله به بررسی پس زدن کلیه و عوارض پیوند کلیه می پردازیم.

پیوند کلیه (Renal Transplantation ) عبارت است از کارگزاری کلیه ی انسان از شخصی به شخص دیگر. در اغلب موارد در حین پیوند نیازی به خارج کردن کلیه های اصلی شخص نبوده و کلیه پیوندی در محلی متفاوت کاشته می شود.

یک پیوند موفق می‌تواند عمر فرد دریافت کننده را طولانی کند و کیفیت زندگی این فرد را بسیار بهبود ببخشد. بیمار از محدودیت‌های دیالیز و از تظاهرات برگشت‌پذیر اورمی ( افزایش اوره خون و کراتینین ) خلاص می‌شود.

پیوند اعضا به خصوص پیوند کلیه در این دهه ی اخیر پیشرفت زیادی داشته است. اولین پیوند کلیه موفق در جهان در سال ۱۹۵۴ در بوستون آمریکا بین یک ۲ قلو انجام شده است. اولین پیوند کلیه در ایران در شیراز در سال ۱۹۷۹ انجام شد.

جالب این می باشد که در حال حاضر ایران در خاورمیانه رتبه ی اول از نظر تعداد عمل سالانه را دارد. در حال حاضر کلیه پیوندی به طور متوسط ١٥-١٢ سال عمر می کند، بطوریکه در کشور ما بقاء یک ساله کلیه پیوندی٩٢٪؜ و بقاء ٣ ساله آن ٨٥٪؜ است. طبیعی است در شرایط یکسان، طول عمر کلیه پیوندی که از خویشاوند درجه یک گرفته شده باشد بیشتر از کلیه پیوندی غریبه می باشد.

نکته مثبت پیوند کلیه داشتن طول عمر بیشتر نسبت به بیماران دیالیزی و هم چنین محدودیت غذایی کمتر نسبت به بیماران دیالیزی است، هر چند که بیماران پس از پیوند باید رژیم غذایی و سبک زندگی سالم را رعایت کنند. در مقابل در شخص پیوندی به علت مصرف داروهای سرکوب کننده ایمنی، امکان عفونت و بعضی از انواع بدخیمی ها افزایش می یابد.

پیوند کلیه

طبق تحقیقات، نتایج پیوند و طول عمر کلیه پیوندی در کسانی که پیوند کلیه قبل از شروع دیالیز انجام داده اند (Preemptive) و یا مدت زمان کوتاهی بعد از دیالیز پیوند زده اند، نسبت به کسانی که قبل از پیوند به مدت طولانی دیالیز شده اند، بالاتر و بهتر است. در ابتدا توضیح مختصری راجع به انواع پیوند در بدن می دهیم.

انواع پیوند

# اتوگراف یا اتو ترانس پلانت

یعنی پیوند یک بافت از بدن شخص به خودش

#ایزوگرافت یا ایزوترانس پلانت

مثل پیوند بین ۲ قلوهای تک تخمی

#آلو گرافت یا هوموترانس پلانت

مثل پیوند کلیه بین ۲ انسان

#زینوگرافت یا هتروترانس پلانت

مثل پیوند از یک حیوان به انسان

ارزیابی دهنده ی کلیه

به ازای هر یک میلیون نفر جمعیت سالانه به ۸۰-۷۵ پیوند کلیه نیاز بوده و از آنجا که این تعداد با دهنده های جسد قابل تامین نیست، این نیاز از دهندگان زنده که می تواند خویشاوند یا غیر خویشاوند باشد تامین می شود. قابل توجه می باشد که ایران دارای بیشترین تعداد پیوند کلیه از زنده ی غیر فامیل در جهان است.

چگونه دهنده ی زنده ارزیابی و انتخاب می شود؟

در ابتدا تمام دهندگان از لحاظ روانی و سپس از لحاظ گروه خونی مورد بررسی قرار می گیرند. قابل ذکر است که برای گروه خونی ناسازگاری ABO مهم می باشد و باعث پس زدن پیوند می شود. اما ناسازگاری RH یا همان مثبت و منفی بودن گروه خونی مهم نیست.

برای دهندگان کلیه مهم می باشد که بعد از برداشتن یک کلیه برای آنها مشکلی پیش نمی آید و برای آنها کلیه بهتر نگه داشته می شود. میزان مرگ و میر ناشی از اهدای کلیه۰٫۳% و ریسک عوارض تهدید کننده ی حیات یا نا توان کننده به صورت دائم ۲۳-۰ % می باشد.

در بعضی مراکز برای دهنده حد فوقانی سنی (۷۰-۶۵ سال) مشخص می شود. فیلتراسیون گلومرولی(GFR) بیشتر از ۸۰ به عنوان حد قابل قبول جهت اهدای کلیه مورد قبول می باشد. این نکته مهم می باشد که زندگی دهنده هیچگاه نباید به خاطر گیرنده به خطر بیافتد، حتی اگر دهنده خویشاوند بوده و برایش این موضوع مهم نباشد.

دهندگان خویشاوند از لحاظ بیماری های کلیوی موروثی باید به دقت بررسی شوند. آخرین مرحله در بررسی دهنده روش های تصویر برداری می باشد. معمولا کلیه چپ به علت طول ورید بلندتر، بیشتر برای پیوند انتخاب می شود. نهایی ترین تست ایمونولوژیک برای دهنده تست کراس مچ لنفوسیتی است.

عمل جراحی دهنده

عمل جراحی دهنده می تواند به صورت روش باز یا لاپاراسکوپیک باشد که در روش باز یک برش کوچک در پهلو داده می شود، سپس کلیه خارج شده در یخ گذاشته شده و پس از انتقال به بالین شخص گیرنده عمل پیوند شروع می شود.

همانگونه که در تصویر زیر مشاهده می شود در حین کاشتن کلیه پیوندی در فرد گیرنده، ابتدا یک برش مایل در قسمت تحتانی شکم داده شده و سپس به ترتیب شریان، ورید و حالب کلیه پیوندی، اناستوموز می شود.

پیوند کلیه

بررسی گیرنده ی پیوند کلیه

شایع ترین علت نارسایی کلیه عبارتند از :

  • دیابت
  • فشارخون
  • ریفلاکس های ادراری
  • کلیه پلی کیستیک

برای گیرنده های پیوند دانستن علت نارسایی کلیه بسیار مهم می باشد، چرا که با شناخت علت زمینه ای نارسایی کلیه، از نارسایی کلیه برای عضو پیوند شده جلوگیری می شود.

گیرنده ی پیوند کلیه حتما باید از نظر بیماری های قلبی و عروقی، بیماری گوارشی، پانکراتیت، سنگ کیسه صفرا، بیماری های کبد و عفونت بررسی شود. هم چنین به علت اینکه گیرنده پیوند تا مدتی داروهای سرکوب کننده ایمنی دریافت می کند افراد مبتلاء به ایدز، سرطان، هپاتیت B و یا بیماری فعال عفونی منع پیوند دارند.

در افرادی که نارسایی قلبی مقاوم، نارسایی تنفسی مزمن، بیماری پیشرفته ی کبدی و … دارند، پیوند کلیه انجام نمی شود. کلیه پیوندی معمولا در سمت راست لگن گیرنده قرار می گیرد.

عوارض پیوند کلیه

از عوارض پیوند کلیه می توان به اختلال عملکرد کلیه پیوندی، خونریزی بعد از عمل، ترومبوز های بعد از پیوند، تنگی شریان کلیوی و پس زدگی پیوند اشاره کرد.

پس زدن پیوند مهمترین عارضه شخص گیرنده بوده که غالبا به علت ناسازگاری ژنتیک اتفاق می افتد. در واقع در صورتی که ناسازگاری ژنتیکی بین فرد اهدا کننده و فرد گیرنده کلیه وجود داشته باشد، سیستم ایمنی فرد گیرنده، کلیه پیوندی را به عنوان بافت مهاجم شناسایی کرده و پیوند را پس می زند.

علائم پس زدن پیوند کلیه

معمولا پس زدن پیوند خود را به صورت یکی از علائم زیر نشان می دهد.

  • سفت شدن کلیه پیوندی
  • تب
  • تورم بدن
  • افزایش وزن
  • افزایش فشار خون
  • کاهش ادرار
  • افزایش کراتینین خون

در صورتیکه پس زدن پیوند در روزهای اولیه پس از پیوند اتفاق بیافتد، کلیه پیوندی را خارج می کنند اما در صورتی که پس زدن به صورت مزمن اتفاق بیافتد (Chronic Rejection) نیازی به خارج سازی کلیه پیوندی نبوده مگر اینکه کلیه پیوندی عفونی شود و شخص دچار تب و لرز شود.

پیوند کلیه

مراقبت بعد از پیوند کلیه

قابل ذکر است که حداقل ۶ تا ۸ هفته بعد از عمل جراحی پیوند کلیه اجازه ندهید بیمار جسم سنگینی را بلند کند و یا فعالیت بدنی شدید داشته باشد. مدت ۲ تا ۳ ماه بعد از عمل جراحی، بیمار نباید جسم سنگین تر از ۹ کیلوگرم را بلند کند و حداقل ۴ تا ۶ ماه بعد از جراحی نباید جسم سنگین تر از ۱۸ کیلو را بردارد.

شروع روابط جنسی ١ ماه پس از پیوند بلامانع است اما در خانمها تا ١ سال پس از پیوند بارداری ممنوع است. هم چنین به دلیل احتمال انتقال داروهای پیوندی از طریق شیر مادر، شیر دادن به فرزند نیز ممنوع می باشد. از بستن کمربندهای تنگ خودداری کنید.

برای کاهش شانس پس زدن پیوند در شخص گیرنده از داروهای سرکوب کننده ایمنی استفاده شده و در نتیجه شانس عفونت و بعضی از انواع بدخیمی ها در آن شخص افزایش می یابد. برای پیشگیری از عفونت، رعایت بهداشت محیط و بهداشت فردی بسیار حائز اهمیت می باشد.
هم چنین شستن مکرر دست ها برای پیشگیری از عفونت های احتمالی بسیار حائز اهمیت است. در بانوان پیوندی توصیه به انجام پاپ اسمیر منظم جهت تشخیص به موقع سرطان دهانه رحم می شود.

مراجعه فوری به پزشک

بیمارانی که پیوند کلیه انجام داده اند باید توجه داشته باشند که در صورت بروز علائم زیر به پزشک مراجعه کنند:

  • اگر بیمار تب ۳۷/۳درجه سانتی گراد و بالاتر دارد.
  • اگر علائمی مشابه بیماری آنفلوآنزا دارد.
  • درد جدیدی در اطراف محل پیوند شروع شده است.
  • افزایش وزن ناگهانی داشته و یا طی ۲۴ ساعت ۱ کیلوگرم به وزن او اضافه شده است.
  • تجمع مایعات (آب آوردن) در بدن یا ادم و ورم دارد.
  • مقدار دفع ادرار به طور واضحی کم شده باشد.

دکتر شهریار ناطق جراح کلیه و متخصص ارولوژی

برای پرسش از دکتر بر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

برای گرفتن نوبت دکتر شهریار ناطق با شماره ۰۹۱۲۹۷۲۷۷۸۰ ، ٨٨٣٦٧٣٥٣  تماس بگیرید یا از طریق صفحه نوبت دهی اینترنتی اقدام نمائید.

سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند. 
امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربرس جمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۴۴( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام.33 سالمه.سونوگرافی اندازه پروستاتمو 24سی سی 31*37*40 اعلام کرده میخواستم بدونم چه مشکلاتی داره
    1. تصویر کاربرجمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۴۴( 1 هفته پیش)
      سلام،اين اندازه نرمال هست
      نگران نباشيد
  • تصویر کاربرمصطفی جمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۴۴( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام،آقای دکتر وقت بخیر ، خسته نباشید، ببخشید میخواستم بدونم برای بزرگی آلت تناسلی مردان روشی وجود دارد؟من با جستجو در اینترنت و اطلاع از اندازه های آلت آقایان به طور قطع احساس می کنم که آلت بنده کوچک است.
    1. تصویر کاربرجمعه ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۴۴( 1 هفته پیش)
      سلام،خيلي از مطالب اينترنت در اين زمينه خلاف واقع هست
      اگر بخواهيد طول الت خود را بيشتر كنيد تنها روش عملي،جراحي است كه با توجه به عوارض ان فقط در موارديكه طول الت واقعا" كوتاه باشد توصيه ميشود
  • تصویر کاربرافراسیاب چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    پس از سونوگرافی مشخص شد هم کیست اپیدیدیمال به دیامتر 10mm و هم واریکوسل گرید 1 و هیدروسل جزئی در هر دوطرف .مشهود است. یک هفته داکسی سیکلین خوردم اما هنوز از ناحیه بیضه احساس درد میکنم .اگر زالو درمانی کنم از درد و گرفتگی درد کاسته میشود و یا باعث عفونت و بی تاثیر هست؟
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۷( 1 هفته پیش)
      سلام،زالو درماني هيچ مبناء علمي ندارد
  • تصویر کاربرعلی چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    به من خبر دادن خواهرم سرطان مثانه داره رحم هم درگیره میخام بدونم عمل جراحی خطرناکه و اینکه چقد دیگه زنده میمونه؟ممنون
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۷( 1 هفته پیش)
      سلام،ابتدا بايد شيمي درماني شوند
      ميزان بقاء ايشان بستگي به پاسخ ايشان به شيمي درماني دارد
  • تصویر کاربرمهدی چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام
    می خواستم بپرسم شما ختنه نوزاد رو در چند ماهگی توصیه می فرمایید؟
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش)
      سلام،٦ ماهگي
  • تصویر کاربربهزاد چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    اینجانب با سن 47 سال با توجه به انجام سونوگرافی و آزمایش خون ( شهریور 97 ) متوجه شدم حجم پروستات در حدود 14 سی سی و میزان psa بمقدار .53/ . می باشد .آیا این مقادیر می تواند خطرناک باشد؟
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش)
      سلام،.خير
  • تصویر کاربربشدادی چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    من 46ساله ام پس از انجام سونوگرافی اعلام شد که حجم پروستان 12cc است آیا این اندازه طبیعی میباشد لطفا راهنمایی فرمایید.
    1. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۵( 1 هفته پیش)
      سلام،بله
  • تصویر کاربربابک چهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۴( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    Tiny superficial fragments of high grade papillary urothelial carcinoma of WHO/ISUP Classification corresponding to transitional carcinoma,grade 3 of WHO three grading system.
    البته پدر من دوسال پیش توی لگنچه کلیه اش تومور دیده شده بود که همون موقع کلیه راست و حالبش رو برداشتن .آیا امیدی به بهبودی پدرم هست؟؟
    1. تصویر کاربریکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۴( 1 هفته پیش)
      اين جواب پاتولوژي كامل نيست اولا" عمق نفوذ تومور را مشخص نكرده ثانيا" يك سي تي اسكن شكم و لگن با و بدون تزريق انجام دهيد
    2. تصویر کاربربابکدوشنبه ۱۶ مهر ۱۳۹۷ ۱۰:۱۲( 1 هفته پیش)
      من با دکترشون که صحبت کردم گفتن که خیلی سطحی هستش اون چیزی که من با سیستوسکوپ دیدم و بعد از turb و برداشتن نمونه برداری از نمونه تراشیده شده میشه عمق نفوذ رو مشخص کرد.
    3. تصویر کاربرچهارشنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۷ ۲۳:۱۴( 1 هفته پیش)
      سلام،باز هم تاكيد ميكنم،موارديكه ذكر كردم الزامي است
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربراسکندری یکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۲( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام
    همسرم بخاطردردهای شکمی سونوگرافی انجام دادن و هرنی اینگوینال راست و واریکوسل چپ نشان داده
    سونو رو براتون فرستادم
    البته ناگفته نماند همسرم در کودکی یکبار جراحی فتق انجام دادن و یبوست هم دارن
    ممنون میشم راهنمایی کنید که چکار کنیم
    1. تصویر کاربریکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۲( 1 هفته پیش)
      واريكوسل خفيف هست و نياز به درمان ندارد اما هرني را بايد از طريق جراحي ترميم كنيد
  • تصویر کاربرنيلو یکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۱( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام و ارادت،
    در مثانه ي پدرم يه سنگ 33 ميلي متري مشاهده شده پدرم سابقه ي دفع سنگ كليه داره و پروستاتش هم بزرگ شده آيا امكان داره اين سنگ بدون نياز به جراحي دفع بشه يا ابعادش خيلي بزرگه؟ تشكر فراوان و آرزوي موفقيت و سلامتي
    1. تصویر کاربریکشنبه ۱۵ مهر ۱۳۹۷ ۲۰:۴۱( 1 هفته پیش)
      ميتوانيد سنگ شكن برون اندامي هم بكنيد ولي راه علمي اين است كه در يك جلسه پروستات و سنگ با هم عمل شوند
      دليل ايجاد اين سنگ بزرگ در مثانه،بزرگي پروستات هست و اگر درمان نشود باز هم امكان تشكيل مجدد سنگ هست
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر