علت کوچک شدن بیضه ها چیست؟ [+ درمان]

در این نوشتار به بررسی علل کوچک شدن بیضه در مردان از جمله ارکیت، واریکوسل، پیچش بیضه و …  می پردازیم و روش های درمان آن را بیان می کنیم.
بیضه ها دو غده واقع در کیسه بیضه و جز سیستم باروری مردانه می باشند. وظیفه اصلی کیسه بیضه یا اسکروتوم، تنظیم دمای اطراف بیضه ها بوده که این کار را به وسیله جمع شدن در پاسخ به هوای سرد و آزاد شدن و رها شدن در پاسخ به هوای گرم انجام می دهد. با این مکانیزم، افراد حس می کنند که بیضه های آنان از حد نرمال کوچکتر و یا بزرگتر شده است.
اگر چه تعریف دقیق آتروفی بیضه، شامل کوچک شدن و کاهش سایز در حجم بیضه ها است نه کیسه بیضه ها. آتروفی بیضه به چندین دلیل می تواند رخ دهد که از جمله آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
  • صدمه مستقیم
  • بیماری های زمینه ای
  • قرار گرفتن در معرض برخی مواد شیمیایی

علائم آتروفی بیضه

شاه علامت در آتروفی بیضه ها کوچک شدن یک یا هر دو بیضه می باشد، علائم دیگر بر اساس سن بیمار می تواند با آن همراه شود:

❇ علائم پیش از بلوغ

برای افرادی که هنوز به بلوغ نرسیده اند، علائم همراه آن شامل عدم وجود خصوصیات ثانویه جنسی مانند موی صورت، موی عانه، افزایش سایز آلت است.

❇ علائم پس از بلوغ

اگر فرد به بلوغ رسیده باشد علائمی چون کاهش میل و رانه جنسی، ناباروری، کاهش توده عضلانی، فقدان یا کاهش رشد موی صورت، فقدان یا کاهش رشد موی عانه و بیضه های نرم تر از حالت عادی دیده می شود.

کوچک شدن بیضه

علت کوچک شدن بیضه

❇ ارکیت

به التهاب بافت بیضه گفته می شود. شاه علامت در این بیماری، تورم و درد بیضه ها می باشد که می تواند با تب و تهوع همراه باشد. اگر چه در ابتدا تورم بیضه موجب بزرگتر دیده شدن بیضه ها می شود اما ارکیت در نهایت می تواند منجر به آتروفی بیضه شود. دو نوع اصلی ارکیت وجود دارد :
  • ویروسی

به طور معمول به وسیله ویروس اوریون ایجاد می شود. تقریبا یک سوم مردان که پس از بلوغ به اوریون مبتلا شده اند، درگیری به صورت ارکیت را تجربه کرده اند. غالبا ارکیت ویروسی، ۴ الی ۷ روز پس از ابتلا به اوریون رخ می دهد.
  •  باکتریایی

این نوع از ارکیت اغلب به علت عفونت های منتقله از راه جنسی مانند سوزاک یا کلامیدیا رخ می دهد. در برخی از موارد گزارش شده، از طریق التهاب مجاری ادرار (یورتریت ) یا عفونت منتقله از طریق سوندگذاری یا عبور وسایل جراحی از طریق مجرای ادراری بوجود می آید. از علل دیگر بوجود آورنده آتروفی می توان موارد زیر را ذکر کرد:

واریکوسل خفیف

❇ واریکوسل

به اتساع شبکه پامپینی فرم یا شبکه وریدی بیضوی واریکوسل گویند که به طور معمول بیضه سمت چپ را درگیر می کند و باعث آسیب به لوله های تولید کننده اسپرم در بیضه ها شده و در نهایت بیضه ها کوچک می شوند.

❇ سن

همانند زنان که در سیر سیکل باروری خود به سن یائسگی می رسند و تغییرات هورمونی را تجربه می کنند، برخی از مردان پروسه مشابهی به نام آندروپوز را تجربه می کنند که در آن سطح تستوسترون در بدن کاهش یافته و در نهایت آن، آتروفی بیضه ها رخ خواهد داد.

پیچ خوردگی بیضه

❇ پیچش (تورشن) بیضه

به حالتی که بیضه به دور طناب اسپرماتیک (که وظیفه خونرسانی به بیضه ها را بر عهده دارد) گردش کند و پیچ بخورد، تورشن یا پیج خوردگی بیضه اطلاق می شود. کاهش جریان خون می تواند باعث درد و تورم در بیضه شود. اگر در چندین ساعت اولیه پیچش (۴ الی ۶ ساعت اول) درمان صورت نگیرد، می تواند باعث از بین رفتن دائمی بافت بیضه شود.

❇ درمان جایگزینی تستوسترون (TRT)

برخی از مردان آتروفی بیضه را در طی درمان با تستوسترون تجربه می کنند. چون این درمان سبب توقف تولید هورمون آزادکننده گونادوتروپین(GnRH) می شود. (هورمونی که از هیپوتالاموس ترشح شده و بر هیپوفیز تاثیر گذاشته و باعث تولید هورمون LH می شود.)
بدون وجود GnRH غده هیپوفیز از تولید هورمون لوتئینی کننده (LH) دست برمی دارد و در صورت عدم وجود LH، بیضه ها دیگر تستوسترون تولید نخواهند کرد که در نهایت منجر به کوچک شدن بیضه ها می شود.

❇ استفاده از استروژن یا استروئید های آنابولیک

مکمل های آنابولیک استروئید یا استروژن می توانند اثری مانند TRT روی هورمون ها بگذارند و باعث کاهش تولید تستوسترون شوند.

❇ استفاده بیش از حد از الکل

استفاده بیش از حد الکل می تواند هم باعث کاهش تستوسترون و هم سبب آسیب بافتی شود که هر دو منجر به آتروفی بیضوی می شوند.

تشخیص کوچک شدن بیضه

به منظور یافتن علت زمینه ای ، پزشک از بیمار سوالاتی درباره شیوه زندگی (یافتن عادت های تغذیه ای خاص) و تاریخچه شخصی جنسی می پرسد. سپس با معاینه بیضه ها، اندازه، شکل، بافت و یا سفتی آنها معاینه می شود. بسته به نتایج معاینه، برخی از تست های زیر در خواست می شود:
  • سونوگرافی از بیضه ها
  • آزمایش کامل خون
  • تست سطح تستوسترون

درمان دارویی پروستات

درمان آتروفی بیضه ها

درمان مانند تمامی بیماری های دیگر، بستگی به عامل زمینه ای دارد. اگر آتروفی بیضه به علت عفونت های منتقله جنسی یا دیگر عفونت ها باشد، مصرف یک دوره آنتی بیوتیک نیاز می باشد.
در موارد دیگر مانند استفاده بیش از حد الکل، تغییر شیوه زندگی کمک کننده می باشد. در موارد حاد چون تورشن یا پیچش بیضه، درمان مناسب، جراحی می باشد. اگر چه حالت هایی که باعث آتروفی بیضه می شوند اغلب به راحتی درمان می شوند اما آتروفی به خودی خود همواره برگشت پذیر نیست.
در بسیاری از موارد، درمان زودرس و سریع احتمال برگشت پذیری آتروفی را افزایش می دهد. این مورد در حالت تورشن بیضه بسیار مشاهده می شود. 

توصیه پزشک

برای جلوگیری از آتروفی و کوچک شدن بیضه ها مراجعه به موقع به پزشک و دریافت درمان مناسب در زمان مناسب بسیار ضروری است چرا که در حال حاضر درمان طبیعی به منظور معکوس کردن روند آتروفی و از بین رفتن بیضه ها وجود ندارد.

 

دکتر شهریار ناطق جراح و متخصص کلیه و متخصص ارولوژی

برای پرسش از دکتر بر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

12+
برای گرفتن نوبت دکتر شهریار ناطق با شماره ۰۹۱۲۹۷۲۷۷۸۰ ، ٨٨٣٦٧٣٥٣  تماس بگیرید یا از طریق صفحه نوبت دهی اینترنتی اقدام نمائید.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

ثبت سوال جدید غیرفعال می‌باشد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر عمار پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام.وقت بخیر.من بیضه چپم خیلی کوچک شده آزمایش اسپرم هم دادم و سونوگرافی دکتر برام تکرار آزمایش نوشت.آیا مشکلی تو بچه دار شدن برام پیش میآد؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق پنجشنبه ۲۷ تیر ۹۸( 1 ماه پیش)
      سلام،اگر ازمایش اسپرم شما نرمال باشد مشکلی در بچه دار شدن ندارید
  • تصویر کاربر Wahid چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر خسته نباشید بنده ۲۳ سالمه سرباز هستم تقریبا چند سالی میشه خود ارضایی میکنم دردی تو بیضه هام نداشتم تا زمانی که اومدم خدمت بیضه سمت چپم شروع به درد مبهمی کرد چند بار رفتم دکتر برا سونو گفتن مشکلی نداری تا این که آخرین بار که برا سونو رفتم دکتر گفت در هر دو طرف علائم واریکوسل خفیف دارم الانم بیضه سمت راستم احساس میکنم متورمه یعنی کمی بزرگتر از بیضه چپمه و کمی چرخش داره گاهی وقتها هم احساس درد کمی تو قسمت بالای بیضه راستم میکنم آیا از خود ارضایی به این بلا دچار شدم ؟؟؟راه چاره چیه؟؟؟ممنون میشم پاسخ بدید ؟؟؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 1 ماه پیش)
      سلام،این علائم از عوارض خود ارضایی است واریکوسل خفیف نیازی به درمان ندارد
  • تصویر کاربر حامد چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    درود بر شما
    یک توده به اندازه 10 میلیمتر در کیسه بیضه چپ به وجود اومده که به بیضه متصل نیست و در سونوگرافی هم دیده نمیشه، و هنگام نشستن طولانی دچار درد میشم
    با اینکه عمل واریکوسل هم انجام دادم اما سرعت حرکت اسپرم پایینی دارم
    ممنون میشم راهنمایی کنید
    سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 1 ماه پیش)
      سلام،احتمالا شما کیست بیضه دارید با سونوگرافی قبل و بعد عمل و اخرین ازمایش اسپرم به مطب مراجعه کنید
  • تصویر کاربر امید چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من15 سالمه نزدیکه 2 ساله بیضه ی سمت راستم اصلا ناپدید شده وفقط بیضه سمت چپم هستش نزدیک 2 ساله خود ارضایی میکردم ولی الان دیگه نمیکنم هنوز چیزی به خانواده نگفتم ترو خدا جواب بدین
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 1 ماه پیش)
      سلام،اطفا یک سونوگرافی اسکروتوم،بیضه ها و نواحی اینگوئینال دو طرفه انجام دهید و با جواب ان به مطب مراجعه کنید
  • تصویر کاربر محمد. جمعه ۲۱ تیر ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر خسته نباشید من بیضه سمت چپم کوچیک تر از سمت راستیی هست گاهی اوقات در سمت بیضه چپ درد شدید میگرفتم تا یکی دوساعت ک نمیتونستم کاری کنم اما الان بهترم ولی اینک اختلاف بینشون هست خیلی حالمو بد کرده میترسم بچه دار نشم در اینده ارضا هم میشم 17سالمه خیلی خیلی ممنون میشم راهنمایی کنید خیلی نگرانم
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۲۱ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)
      سلام،تا ۲۰٪ اختلاف سایز بین ۲ بیضه طبیعی است اگر بیشتر بود به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر محمد سه شنبه ۱۸ تیر ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    بنده چهارده ساله هستم و از سیزده سالگی خود ارضای میکنم
    بعد ی مدتی کمرم درد گرفت و گذاشتمش کنار.بعد چند وقت حس کردم بیضه راستم کوچک شده پیش دکتر طب سنتی رفتم و زالو در مانی برام نوشت
    الان هنوز بیضه راستم کوچک هست.چند روز پیش هم بیضه چپم چرخش پیدا کرده بود
    خواستم بدونم مشکل چیه و اینکه از عمل جراحی خیلی ترس دارم میخوام بدونم بدون عمل رفع میشه مشکل یا خیر
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق سه شنبه ۱۸ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)
      سلام،لطفا یک ‌سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید
  • تصویر کاربر محمد جمعه ۲۱ تیر ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام :بنده 38سال دارم و متاهل هستم وازناباروری و نداشتن فرزندرنج بسيار میبرم درحدود 10 سال پیش واريکسل دوطرفه داشتم که جراحی کردم ولی همچنان رگهای وريدي داخل بيضه نمایان هستندو بیضه راستم کوچکتر شده. باتوجه به اینکه بیوپسی از هردو بیضه انجام داده ام و متاسفانه فاقد اسپرم سازی هستند بیضه ها واقعا نمیدونم باید چیکار کنم آیا راه درمان وجود دارد برای اینکه نخواهم جنین اهدایی بگیرم ممنون میشم از راهنمايتون
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۲۱ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)
      سلام،اگر در بیوپسی بیضه اسپرم یافت نشد تنها درمان اهدا جنین است
  • تصویر کاربر matin سه شنبه ۱۸ تیر ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    من بیضه ام چند وقتی است که کج میشود ولی دردی ندارم 16 سالم است
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق سه شنبه ۱۸ تیر ۹۸( 2 ماه پیش)
      سلام،مشکلی نیست
  • تصویر کاربر حمید چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام نزدیک یکسال بیۻه هام کوچک شدن و منی ام کمک ۴۲ ساله از خوزستان
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۶ تیر ۹۸( 1 ماه پیش)
      سلام،لطفا یک ازمایش هورمون جنسی و یک سونوگرافی از بیضه انجام دهید
  • تصویر کاربر حامد چهارشنبه ۲۵ اردیبهشت ۹۸( 4 ماه پیش) مشاهده پرسش
    بیضه سمت راست کوچکتر از سمت چپ میباشد و بیضه سمت راست به کوچکترین ضربه حساس است که با اشاره یا ضربه خیلی ضعیفی باعث درد شدید میشود.با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق چهارشنبه ۲۵ اردیبهشت ۹۸( 4 ماه پیش)
      سلام،تا ۲۰٪ اختلاف سایز بین ۲ بیضه طبیعی است
      حساس بودن بیضه شما به تحریک پذیرتر بودن اعصاب ارتباط دارد و مشکلی برای شما ایجاد نمیکند
درحال دریافت اطلاعات