علت کوچک شدن بیضه ها چیست؟ [+ درمان]

در این نوشتار به بررسی علل کوچک شدن بیضه در مردان از جمله ارکیت، واریکوسل، پیچش بیضه و …  می پردازیم و روش های درمان آن را بیان می کنیم.
بیضه ها دو غده واقع در کیسه بیضه و جز سیستم باروری مردانه می باشند. وظیفه اصلی کیسه بیضه یا اسکروتوم، تنظیم دمای اطراف بیضه ها بوده که این کار را به وسیله جمع شدن در پاسخ به هوای سرد و آزاد شدن و رها شدن در پاسخ به هوای گرم انجام می دهد. با این مکانیزم، افراد حس می کنند که بیضه های آنان از حد نرمال کوچکتر و یا بزرگتر شده است.
اگر چه تعریف دقیق آتروفی بیضه، شامل کوچک شدن و کاهش سایز در حجم بیضه ها است نه کیسه بیضه ها. آتروفی بیضه به چندین دلیل می تواند رخ دهد که از جمله آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
  • صدمه مستقیم
  • بیماری های زمینه ای
  • قرار گرفتن در معرض برخی مواد شیمیایی

علائم آتروفی بیضه

شاه علامت در آتروفی بیضه ها کوچک شدن یک یا هر دو بیضه می باشد، علائم دیگر بر اساس سن بیمار می تواند با آن همراه شود:

❇ علائم پیش از بلوغ

برای افرادی که هنوز به بلوغ نرسیده اند، علائم همراه آن شامل عدم وجود خصوصیات ثانویه جنسی مانند موی صورت، موی عانه، افزایش سایز آلت است.

❇ علائم پس از بلوغ

اگر فرد به بلوغ رسیده باشد علائمی چون کاهش میل و رانه جنسی، ناباروری، کاهش توده عضلانی، فقدان یا کاهش رشد موی صورت، فقدان یا کاهش رشد موی عانه و بیضه های نرم تر از حالت عادی دیده می شود.

کوچک شدن بیضه

علت کوچک شدن بیضه

❇ ارکیت

به التهاب بافت بیضه گفته می شود. شاه علامت در این بیماری، تورم و درد بیضه ها می باشد که می تواند با تب و تهوع همراه باشد. اگر چه در ابتدا تورم بیضه موجب بزرگتر دیده شدن بیضه ها می شود اما ارکیت در نهایت می تواند منجر به آتروفی بیضه شود. دو نوع اصلی ارکیت وجود دارد :
  • ویروسی

به طور معمول به وسیله ویروس اوریون ایجاد می شود. تقریبا یک سوم مردان که پس از بلوغ به اوریون مبتلا شده اند، درگیری به صورت ارکیت را تجربه کرده اند. غالبا ارکیت ویروسی، ۴ الی ۷ روز پس از ابتلا به اوریون رخ می دهد.
  •  باکتریایی

این نوع از ارکیت اغلب به علت عفونت های منتقله از راه جنسی مانند سوزاک یا کلامیدیا رخ می دهد. در برخی از موارد گزارش شده، از طریق التهاب مجاری ادرار (یورتریت ) یا عفونت منتقله از طریق سوندگذاری یا عبور وسایل جراحی از طریق مجرای ادراری بوجود می آید. از علل دیگر بوجود آورنده آتروفی می توان موارد زیر را ذکر کرد:

واریکوسل خفیف

❇ واریکوسل

به اتساع شبکه پامپینی فرم یا شبکه وریدی بیضوی واریکوسل گویند که به طور معمول بیضه سمت چپ را درگیر می کند و باعث آسیب به لوله های تولید کننده اسپرم در بیضه ها شده و در نهایت بیضه ها کوچک می شوند.

❇ سن

همانند زنان که در سیر سیکل باروری خود به سن یائسگی می رسند و تغییرات هورمونی را تجربه می کنند، برخی از مردان پروسه مشابهی به نام آندروپوز را تجربه می کنند که در آن سطح تستوسترون در بدن کاهش یافته و در نهایت آن، آتروفی بیضه ها رخ خواهد داد.

پیچ خوردگی بیضه

❇ پیچش (تورشن) بیضه

به حالتی که بیضه به دور طناب اسپرماتیک (که وظیفه خونرسانی به بیضه ها را بر عهده دارد) گردش کند و پیچ بخورد، تورشن یا پیج خوردگی بیضه اطلاق می شود. کاهش جریان خون می تواند باعث درد و تورم در بیضه شود. اگر در چندین ساعت اولیه پیچش (۴ الی ۶ ساعت اول) درمان صورت نگیرد، می تواند باعث از بین رفتن دائمی بافت بیضه شود.

❇ درمان جایگزینی تستوسترون (TRT)

برخی از مردان آتروفی بیضه را در طی درمان با تستوسترون تجربه می کنند. چون این درمان سبب توقف تولید هورمون آزادکننده گونادوتروپین(GnRH) می شود. (هورمونی که از هیپوتالاموس ترشح شده و بر هیپوفیز تاثیر گذاشته و باعث تولید هورمون LH می شود.)
بدون وجود GnRH غده هیپوفیز از تولید هورمون لوتئینی کننده (LH) دست برمی دارد و در صورت عدم وجود LH، بیضه ها دیگر تستوسترون تولید نخواهند کرد که در نهایت منجر به کوچک شدن بیضه ها می شود.

❇ استفاده از استروژن یا استروئید های آنابولیک

مکمل های آنابولیک استروئید یا استروژن می توانند اثری مانند TRT روی هورمون ها بگذارند و باعث کاهش تولید تستوسترون شوند.

❇ استفاده بیش از حد از الکل

استفاده بیش از حد الکل می تواند هم باعث کاهش تستوسترون و هم سبب آسیب بافتی شود که هر دو منجر به آتروفی بیضوی می شوند.

تشخیص کوچک شدن بیضه

به منظور یافتن علت زمینه ای ، پزشک از بیمار سوالاتی درباره شیوه زندگی (یافتن عادت های تغذیه ای خاص) و تاریخچه شخصی جنسی می پرسد. سپس با معاینه بیضه ها، اندازه، شکل، بافت و یا سفتی آنها معاینه می شود. بسته به نتایج معاینه، برخی از تست های زیر در خواست می شود:
  • سونوگرافی از بیضه ها
  • آزمایش کامل خون
  • تست سطح تستوسترون

درمان دارویی پروستات

درمان آتروفی بیضه ها

درمان مانند تمامی بیماری های دیگر، بستگی به عامل زمینه ای دارد. اگر آتروفی بیضه به علت عفونت های منتقله جنسی یا دیگر عفونت ها باشد، مصرف یک دوره آنتی بیوتیک نیاز می باشد.
در موارد دیگر مانند استفاده بیش از حد الکل، تغییر شیوه زندگی کمک کننده می باشد. در موارد حاد چون تورشن یا پیچش بیضه، درمان مناسب، جراحی می باشد. اگر چه حالت هایی که باعث آتروفی بیضه می شوند اغلب به راحتی درمان می شوند اما آتروفی به خودی خود همواره برگشت پذیر نیست.
در بسیاری از موارد، درمان زودرس و سریع احتمال برگشت پذیری آتروفی را افزایش می دهد. این مورد در حالت تورشن بیضه بسیار مشاهده می شود. 

توصیه پزشک

برای جلوگیری از آتروفی و کوچک شدن بیضه ها مراجعه به موقع به پزشک و دریافت درمان مناسب در زمان مناسب بسیار ضروری است چرا که در حال حاضر درمان طبیعی به منظور معکوس کردن روند آتروفی و از بین رفتن بیضه ها وجود ندارد.

 

دکتر شهریار ناطق جراح و متخصص کلیه و متخصص ارولوژی

برای پرسش از دکتر بر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

13+
برای گرفتن نوبت دکتر شهریار ناطق با شماره ۰۹۱۲۹۷۲۷۷۸۰ ، ٨٨٣٦٧٣٥٣  تماس بگیرید یا از طریق صفحه نوبت دهی اینترنتی اقدام نمائید.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر Fps جمعه ۱۳ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید من چند وقت پیش به بیضه هام ضربه شدیدی خورد و تازگی حس میکنم اندازه بیضه چپم بسیار کاهش یافته باید چیکار کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۱۳ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش)
      سلام،لطفا یک سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید
  • تصویر کاربر علیرضا جمعه ۱۳ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر سنم ۱۸ ساله از سن ۱۴سالگی تا حالا خودارضایی میکنم و اندازه بیضه های من ۴ سانت هست ،آیا طبیعی هست باروری وجود داره؟ لطفا جواب بدهید،ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۱۳ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش)
      سلام،مساله ای ندارید برای اطمینان از باروری خود میتوانید ازمایش اسپرم انجام دهید
  • تصویر کاربر نیما پنجشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام و احترام
    اقای دکتر من 21 سال دارم و 3 سال پیش واریکوسل گرید3 سمت چپ را عمل کردم ولی یک سال بعد با همان گرید عود کرد و الان بیضه راستم هم درگیر شده است. در حال حاضر ازمایش اسپرم نرمال دارم و سایز و فرم بیضه هایم نیز طبیعی است. اما مسئله ای که خیلی نگرانم کرده این است که اگر عمل مجدد نکنم این واریکوسل میتواند باعث کوچکی بیضه هایم یا کاهش تستسترون شود؟ ایا باید برای مردانگی ام در اینده نگران باشم؟
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق پنجشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش)
      سلام،اگر ازمایش اسپرم نرمال هست نگران نباشید
      هر ۶ ماه یکبار ازمایش اسپرم و ازمایش هورمون بدهید
      در صورت اختلال در اسپرم و یا هورمون جراحی کنید
  • تصویر کاربر soli سه شنبه ۱۰ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام وخسته نباشید خدمت شما آقای دکتر
    میخواستم هزینه عمل جراحی اسپرماتوسل در بیمارستان آتیه را بدونم و به غیر از بیمارستان اتیه جای دیگر را توصیه میفرمایید که هزینه اش پایین باشد . با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق سه شنبه ۱۰ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش)
      اگر بیمه تکمیلی ندارید در بیمارستان اتیه حدود ۴ میلیون تومان و در کلینیک حدود ۳ میلیون تومان
  • تصویر کاربر سعید یکشنبه ۸ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر.
    از پاسخ قبلی شما سپاسگزارم.
    من دانشجو هستم و در ایتالیا سکونت دارم و به خاطر اینکه بیمه نیستم دکتر رفتن برایم سخت هست و از طرفی ممکنه تا سال دیگه نتوانم ایران بیام. ممنون میشم جواب منو بدین.
    من چار ماه قبل که ایران بودم در ناحیه کشاله ران سمت چپ م احساس درد کردم و دکتر به من گفتند که بهش فشار آوردم و لوله اسپرم کمی گشاد شده و با قرص سلکوکسیب دردم برطرف شد. من 5 سال قبل واریکوسل عمل کردم و ایشون گفتند چون دستکاری شده دردت تا اون ناحیه هم احساس میشه.
    الان سه ماه هست که احساس درد میکنم. دردی که حالت ملایم و کسل کننده داره. قرصهای کتورولاک و دیکلفناک و بتامتازون خوردم فایده نداشت. در اینترنت جستجو کردم، حدس زدم شاید دچار اپیدمیزم شدم و 11 روز سپروفلوکساسین و بعدش ده روز لووفلوکساسین خوردم و فایده نداشت.
    5 سال قبل واریکوسل عمل کردم و 4 ماه هست دچار این درد شدم. اندازه بیضه طبیعی هست و هیچ گونه خارش نداره. فقط رگهای قرمزی که خودتون با دیدن عکس گفتید رگهای طبیعی بیضه هست دیده میشه. با چشم عادی هیچ گونه التهاب و تغییر اندازه ای دیده نمیشه.
    مشکل من این هست که با راه رفتن و یا فشار آوردن یا لی لی کردن و یا سکس انجام دادن احساس درد میکنم. در قسمت پایین بیضه سمت چپ تا جایی که عمل واریکوسل کردم.
    به نظر شما مشکل من چی هست و تا چه زمانی ادامه خواهد داشت؟ آیا دچار اپیدمیزم مزمن (کرانیک) شدم؟ درمانش چی هست؟
    ممنون از جوابتون
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۸ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش)
      سلام،برای تشخیص بهتر است در ابتدا یک سونوگرافی رنگی از بیضه ها انجام دهید
      اگر جواب نرمال بود با تغییر سبک زندگی و خنک نگه داشتن بیضه ها(پوشیدن لباس زیر گشاد،ماساژ بیضه با اب سرد،اجتناب از حمام و سونای داغ طولانی)درد بیضه خود را درمان کنید
      مصرف ژلوفن هم برای شما مفید است
  • تصویر کاربر حامد یکشنبه ۸ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من ۱۸ سال سن دارم و فک میکنم که طول الت و سایز بیضه های من بسیار کوچک است.سایز الت ۱۲ است و قد من ۱۶۸ و وزن ۸۰ کیلو علت کوچک بودن سایز الت و بیضه را بهم بگید
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۸ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش)
      سلام،سایز الت شما نرمال است برای سایز بیضه یک سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید
  • تصویر کاربر وحید جمعه ۶ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید من 21 سالم هستش بیضه راست من از بیضه چب همیشه پایین تر قرار می گیره قبلا برعکس بود و بیضه چب از راست کوچیکتر هستش موقعی که زیاد میشینم پاهام رو جمع میکنم بالای بیضه چب انگار یک رگ هست به دکتر مراجعه کردم گفتم واریکسول خفیف هست و سال بعدی اینکه طول الت من حدود 14 سانت هست و نازک هست مشکلی نداشته باشن؟ ایا به اورگان نظامی ثبت نام کنم مشکلی نداشته باشه؟ ممنون میشم جواب بدین اقای دکتر مرسی از لطفتون
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق جمعه ۶ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش)
      سلام،اختلاف سایز بیضه ها تا ۲۰٪ و بالا و پایین بودن انها طبیعی است
      اندازه الت شما نرمال است
      واریکوسل خفیف معمولا مشکلی ایجاد نمیکند
  • تصویر کاربر سعید یکشنبه ۱ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام خسته نباشید خدمت شما من چند سال پیش عمل فتق انجام دادم یه سال پیشم هم همل واریکسل سمت چپ گرید ۳ عمل کردم سمت راست هم گرید ۲ دارم عمل نکردم یه ماهی هست بیضه ام موقع دستشویی کشیده میشن سمت بالا و زیر بیضه هم احساس سوزش دارم علت چی میتونه باشه
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق یکشنبه ۱ اردیبهشت ۹۸( 5 ماه پیش)
      سلام،میتواند به علت دستکاریهای ناشی از جراحی باشد لطفا پس از انجام سونوگرافی بیضه و نواحی اینگوئینال ۲ طرفه جهت معاینه به مطب مراجعه کنید
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۲۷ فروردین ۹۸( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام..از یه روز پیش به صورت کاملا ناگهانی ادرار من کند و ضعیف شد و خیلی کم شده است..و برای بیرو امدن نیاز به تمرکز دارم و مثل قبل سریع و پر فشار نیست الان هم بیضه چپ و کلیه سمت چپ اندکی درد دارم
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق سه شنبه ۲۷ فروردین ۹۸( 6 ماه پیش)
      سلام،ممکن است دچار سنگ‌ حالب چپ شده باشید
      لطفا یک سونوگرافی انجام دهید
  • تصویر کاربر دان سه شنبه ۲۷ فروردین ۹۸( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام من شاید از سن 14 سالگی خودارزایی داشتم وتا الان که بیست سالم شده ادامه داره حس میکنم بیضم کوچک شده اما تغییری در میل جنسیم نداشتم وهمیشه بدنم اماده بوده تغییر در توده عضلانیم نداشتم برعکس هیکل درشت و استخوان بندی قویی دارم بخاطر کوچکی بیضیم میترسم نابارور نشده باشم لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر شهریار ناطق سه شنبه ۲۷ فروردین ۹۸( 6 ماه پیش)
      سلام،بسیار بعید است که خود ارضایی سبب کوچکی بیضه شود
      محض اطمینان سونوگرافی از بیضه ها انجام دهید
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر