بیماری های بیضه + علائم

فهرست مطالب

اغلب بیماری های بیضه یا کیسه بیضه همچون واریکوسل، پیچش بیضه، ارکیت، اپی دیدیمیت و هیدروسل می توانند سبب تورم بیضه شوند. در ادامه این مطلب ما به انواع بیماری های بیضه و علائم آنها پرداخته ایم تا در صورت داشتن علائم، شرایط را بهتر بسنجید.

بیماری های بیضه

بسیاری از بیماری های بیضه یا کیسه آن می توانند سبب بروز درد شوند. دیگر بیماری ها نیز همچون سنگ های کلیه یا میزنای، عفونت ها و فتق رانی می توانند سبب بروز درد در این نواحی شوند. اگر درد بیضه به طور ناگهانی بروز کند، باید جهت رد احتمال مواردی همچون پیچش بیضه به پزشک مراجعه کرد.

1_ واریکوسل

واریکوسل به پیچ خوردگی ورید های بیضه گفته میشود که شایعترین علت ناباروری در بین مردان است. 30 تا 40 درصد بیمارانی که با شکایت از مشکلات باروری نزد پزشک می روند به واریکوسل دچار هستند. 

علائم واریکوسل در تشخیص و درمان این بیماری اهمیت زیادی دارند. تورم بیضه، درد، احساس گرما و تعریق از جمله علائم واریکوسل هستند. در این بیماری، ورید های بیضه می توانند به قدری متورم شوند که از روی کیسه بیضه نیز قابل مشاهده باشند. در موارد نادر، کوچک شدن بیضه ها را می توان در برخی بیماران مشاهده کرد. واریکوسل عوارض زیر را در پی دارد:

  • اختلال در تنظیم دمای بیضه ها
  • تاثیر بر عملکرد بیضه ها
  • کاهش تولید تستوسترون و اسپرم ها
  • تجمع مواد سمی در خون موجود در بیضه ها
  • اختلال در جریان خون بیضه

2_ اسپرماتوسل

اسپرماتوسل توده ای است که در پشت یا بالای بیضه به وجود آمده و می تواند هر بخشی از اپی دیدیم را درگیر کند. اپی دیدیم، مجرایی است که از پشت و بالای هر بیضه عبور می کند. وظیفه اصلی اپیدیدیم نگهداری و انتقال اسپرم ها از بیضه است. اسپرماتوسل خوش خیم (غیر سرطانی) بوده و با نام کیست اپیدیدیم یا بیضه نیز شناخته می شود.

پزشک معمولا هنگامی گزینه درمانی را به فرد پیشنهاد می دهد که اسپرماتوسل بزرگ یا دردناک شده است. تقریبا یک سوم مردان به اسپرماتوسل های کوچک دچار هستند. احتمال ابتلا به اسپرماتوسل همگام با افزایش سن بیشتر می شود. اغلب موارد، اسپرماتوسل در نتیجه آسیب یا التهاب درون کیسه بیضه به وجود می آیند. 

این بیماری می تواند در اثر انسداد اپیدیدیم نیز به وجود آید. با اینکه اغلب مردان هیچ علامتی را نشان نمی دهند اما رایج ترین علائم این بیماری به شرح زیر هستند:

  • احساس سنگینی کیسه بیضه
  • یک توده سفت یا صاف بر روی کیسه بیضه
  • احساس فشار در قاعده آلت تناسلی
  • درد خفیف در کیسه بیضه

در صورت مشاهده هر گونه تغییر در بیضه ها، باید آن ها را به صورت متداول بررسی کرده و در صورت عدم بهبود فورا به پزشک مراجعه کنید.

روش تشخیص اسپرماتوسل

3_ اپی دیدیمیت

اپی دیدیمیت به التهاب یا عفونت اپیدیدیم گفته می شود. اپی دیدیم مجرایی بلند است که در امتداد بیضه ها قرار دارد. اپی دیدیمیت می تواند در اثر ابتلا به بیماری های منتقل شونده جنسی، آسیب، وازکتومی یا مشکلات دیگر به وجود آید. علائم اپی دیدیم می توانند شامل موارد زیر باشد:

  • درد
  • تورم بیضه
  • حالت تهوع
  • استفراغ و تب 

4_ هیدروسل

هیدروسل به تجمع مایعات در اطراف بیضه ها گفته می شود. این بیماری می تواند یک یا هر دو بیضه را تحت تاثیر قرار داده و سبب بروز تورم در کیسه بیضه و کشاله ران شود. هیدروسل معمولا دردناک یا مضر نبوده و نیازی به درمان ندارد. با این حال، بروز هر گونه تورم در کیسه بیضه باید توسط پزشک بررسی شود. 

هیدروسل، گاها سبب بروز علائم دیگری نیز می شود که درد خفیف، حساسیت به لمس و قرمزی کیسه بیضه از جمله آن ها هستند. هیدروسل اغلب اوقات در شیرخوارانی بروز می دهد که در بین حفره شکم و کیسه بیضه به یک مجرای غیر طبیعی دچار هستند. هیدروسل در مردان، اغلب در اثر ضربه، التهاب، عفونت بیضه ها یا اپی دیدیمیت به وجود می آید.

  •  
  • حالت تهوع 
  • استفراغ 
انواع هیدروسل

5_ پیچش بیضه 

پیچش بیضه هنگامی بروز می دهد که طناب اسپرم بر، دچار پیچ خوردگی شده و جریان خون رونده به بیضه ها قطع شود. این وضعیت، یک موقعیت اورژانسی بوده و جهت حفظ بیضه به درمان فوری نیاز است. با این که جراحی تضمین کننده نجات بیضه نیست اما اقدام نکردن در 6 ساعت اول تقریبا همواره به آسیب دائمی و مرگ بیضه منجر می شود. علائم پیچش بیضه مواردیست از جمله: 

  • درد شدید
  • تورم
  • حساسیت به لمس در بیضه و کیسه آن 
  • تب

6_ هیپوگنادیسم

هیپوگنادیسم، بیماری است که در اثر عدم تولید مقادیر کافی از هورمون تستوسترون ایجاد می شود. فقدان تستوسترون در مردان می تواند سبب بروز مشکلاتی همچون موترد زیر شود: 

  • اختلال نعوظ
  • کاهش میل جنسی
  • ناباروری
  • پوکی استخوان
  • افزایش بافت پستان 
  • کاهش موهای بدن و ریش
  • افسردگی
  • خستگی  
  • گر گرفتگی 

این عوارض را می توان با درمان جایگزینی تستوسترون برطرف کرد. در صورتی که هیپوگنادیسم ناشی از عاملی زمینه ای همچون بیماری هیپوفیز باشد، درمان مشکل می تواند به رفع علائم هیپوگنادیسم منجر شود.

بیماری واریکوسل

7_ سرطان بیضه 

سرطان بیضه، یک بیماری است که در هنگام بروز سلول های سرطانی در بافت بیضه ایجاد می شود. احتمال بروز سلول های سرطانی در هر دو بیضه وجود دارد اما بسیار نادر است. سرطان بیضه، رایج ترین نوع سرطان در میان مردان 20 تا 35 ساله بوده و معمولا قابل درمان است.

مردانی که در جوانی به اختلالی فیزیکی در بیضه های خود دچار هستند، از نظر ابتلا به سرطان بیضه در معرض خطر بالا تری قرار دارند. با این حال، احتمال ابتلا به سرطان بیضه نادر است. عوامل خطر ابتلا به سرطان بیضه شامل موارد زیر می شوند:

_بیضه نزول نکرده

در این وضعیت، یک یا هر دو بیضه قبل از تولد از حفره شکمی به درون کیسه بیضه وارد نشده اند.

_تاریخچه شخصی یا خانوادگی: 

ابتلای پدر یا برادر به سرطان بیضه، احتمال ابتلای فرد به این سرطان را افزایش می دهد. ابتلای یک بیضه به سرطان، احتمال ابتلای بیضه دیگر را نیز افزایش می دهد.

_ناباروری: 

مردان نابارور بیشتر به سرطان بیضه دچار می شوند. برخی از عوامل خطر ناباروری می توانند با تشکیل سرطان بیضه ارتباط داشته باشند. البته، تاکنون شناختی کافی از این ارتباط به دست نیامده است.

تومورهای غیر سرطانی بیضه

8_ دیگر بیماری های کیسه بیضه

بسیاری از بیماری ها می توانند کیسه بیضه را تحت تاثیر قرار دهند. همه این موارد نیازمند درمان نبوده اما باید توسط پزشک ارزیابی شوند. برخی بیماری های کیسه بیضه به شرح زیر هستند:

  • سلولیت دیواره کیسه بیضه
  • آبسه کیسه بیضه
  • گانگرن فورنیر
  • پور پورای هنوخ شوئن لاین

در صورت ابتلا به علائم بیماری های بیضه یا کیسه بیضه باید با پزشک تماس گرفت. درد، تورم، حساسیت به لمس و احساس توده از جمله این علائم هستند. برخی بیماری ها می توانند خفیف بوده و در صورت عدم درمان فوری، زندگی فرد را تهدید کنند.

دکتر شهریار ناطق متخصص اورولوژی

اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در email

متخصص ارولوژی و جراح کلیه، مجاری ادراری و تناسلی، عضو انجمن ارولوژی اروپا، عضو انجمن ارولوژی ایران و مدیر گروه ارولوژی بیمارستان آتیه.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کند و طبق قوانین امکان تجویز دارو وجود ندارد.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
مقالات پیشنهادی

آدرس مطب

تهران – جنب بیمارستان آتیه – ساختمان پزشکان آتیه – طبقه ۴

شماره تماس

در این مقاله مطالعه می‌کنید:

پرسش از دکتر